Archivaris
310

Woonservice blijkt bedrog

Hoezo moet je in DenBosch tien jaar ingeschreven staan voordat je via de nieuwe 'woonservice' voor een woning in aanmerking komt? Oplettende lezers van het artikel 'hoe een gewoon mens onderdak zoekt op de neo-liberale woningmarkt' (voorpagina Kleintje Muurkrant 309) zullen dat gedacht hebben, toen ze onlangs de Stadsblad-advertentie van de gezamenlijke woningbouwcorporaties weer onder de aangeprijsde douchekoppen en wc-brillen lazen. Immers, in de lijst van toegewezen woningen staan lui die de woning kregen toebedeeld na slechts één of twee jaar inschrijving. Opvallend is het hoge aantal gegadigden (soms tot bijna 200), waarna de woning vervolgens wordt toegekend aan iemand die in 1996 of zo ingeschreven staat... Zijn dan al die anderen later ingeschreven dan 1996? De woonservice zegt immers de woning te gunnen aan de gegadigde die het langst staat ingeschreven. Iets klopt daar niet..... onderzoekje dus.

Dank u voor uw bestelling
Wij hebben een proefkonijn bereid gevonden zich voor een woning aan te melden. Iemand die al lang staat ingeschreven. Ooit naar de Wehkamp gebeld? Die hebben een bestelcomputer. Je tikt je klantnummer op je telefoontoetsen, het bestelnummer van het artikel wat je hebben wilt en de computer vertelt je of het artikel voorradig is en hoeveel het kost. Wanneer je tevreden bent sluit je af en zegt de computer je vriendelijk goedendag. Woonservice is klant bij Wehkamp. Voor 80% blijkt de ingesproken tekst hetzelfde. Toets uw viercijferig registratienummer. Uw registratienummer is..... juist (het lijkt de Staatsloterijshow wel). Toets nu het negencijferig bestelnummer van de woning van uw keuze in. Het door u ingetoetste bestelnummer is....... en is juist, etc, etcetera. Wanneer je je aanmeldt voor meer dan twee woningen vertelt de computer je dat je per week maximaal twee bestellingen mag doen. Hoe hoog je verhuiswens ook is, per week twee keer kans. Ook deze computer sluit het gesprek vriendelijk af, dat moet gezegd!

woningmarktinformatie
Onder het kopje 'woningmarktinformatie' plaatst woonservice in haar wekelijkse advertentie een lijst met toegewezen woningen waarachter de datum van inschrijving van degene die de woning kreeg. "Aan de hand van deze gegevens en uw eigen inschrijftijd verkrijgt u een goed inzicht in uw eigen kansen op de woningmarkt" staat erbij. Na een paar weken vinden we in deze lijst de woning waarop onze proefpersoon zijn geluk beproefde. En ja hoor. Meteen bingo. Niet dus. De woning is toegewezen aan een woningzoekende die zich vorig jaar inschreef. Veel later dus als onze proefpersoon. Daar lijkt iets niet in de haak! Even bellen. De 'woonservice' weet al waarover het telefoongesprek zal gaan nog voordat we ons hebben kunnen voorstellen. "Ja, het is een groot probleem en het staat hoog op onze agenda". Het probleem blijkt de urgente woningzoekende. Woonservice beloofde bij aanvang van het nieuwe systeem dat de toewijzing van 'urgent-geïndiceerden' buiten de advertentiewoningen zou blijven. Dat blijkt nu niet het geval. "We moeten eerst nog zo'n honderd urgenten kwijt" deelt Woonservice mee. Pardon? Worden die advertentie-woningen eerst nog aan urgenten toegekend? "Ja, dat verklaart de toewijzing aan woningzoekenden die zo kort zijn ingeschreven, terwijl er soms honderden gegadigden zijn die al veel langer ingeschreven staan. En al die gepasseerden krijg ik hier aan de telefoon, dus u begrijpt dat het hoog op de agenda staat." Ja, dat begrijpen wij.

Bedrog
Eén ei is geen ei, dus laten we nog een woning-poging wagen. Resultaat is precies hetzelfde... Ons invoelend vermogen gaat bij tijden ver. En degene die al die verbouwereerde gepasseerde woningzoekers te woord moet staan heeft een plaatsje gekregen in onze zachte zone. Maar een en ander goed beoordelend is er gewoon sprake van bedrog. Natuurlijk is urgent urgent en moet urgent urgent geholpen worden. Maar Woonservice loopt in de publiciteit de kluit behoorlijk te belazeren. Al die duizenden reacties....al die honderden, duizenden wellicht die vol goede moed aan de tombola hebben deelgenomen. Maximaal twee keer in de week. En in de praktijk blijkt - ook al bleek je in de prijzen te vallen - de woning toch niet naar jou te gaan, al toegewezen aan een urgentie'geval'. Maar wel met de woning geadverteerd! Om het idee te geven dat er zoveel woningen beschikbaar komen misschien? De ambtenaar van woonservice is bij deze uit onze zachte plek geknikkerd. Geen plaats meer. Die woningzoekenden die voor de gek gehouden zijn en worden verdienen die plaats. Vooral de armste woningzoekende is het slachtoffer. Immers, bij urgentie-kwesties is er meestal sprake van echtscheiding en weinig inkomen. Die urgenten moeten goedkope woningen hebben. Andere arme woningzoekenden moeten wachten. Zoals altijd merken rijkelui ook hier weer niks van.

lastenverhoging, leugens en suffe politici
Over geld gesproken. Inschrijven kost voortaan 35 piek per jaar. Vroeger was dat eenmalig 20 piek. Een gigantische lastenverhoging dus! In het vorige Kleintje stelden we politici verantwoordelijk voor deze lastenverhoging. De SP zag als enige partij daarin reden om het College van B&W schriftelijke vragen te stellen. En het College antwoordde: SP: Vindt u deze verhoging van kosten voor woningzoekenden wenselijk? B&W: "Bij de opzet van het nieuwe systeem is er voor gekozen dat een deel van de kosten hiervan moet worden opgebracht door de ingeschreven woningzoekende. Dit is geen verschil met het oude systeem waarbij eenmalig f 40,- inschrijfgeld moest worden betaald. Bij de toewijzing van de woning diende de woningzoekende nog f 56,- legesgeld te betalen voor een vergunning. In het nieuwe systeem betaalt men f 35,- per ingeschreven jaar. De woningen die via dit nieuwe systeem worden toegewezen zijn echter vrijgesteld van een vergunning dus hoeven de f 56,- niet betaald te worden. De verwachting is dat het overgrote deel van de woningzoekenden binnen een jaar een woning krijgt toegewezen. Men zal dus goedkoper uit zijn." Een oplettend gemeenteraadslid had in deze beantwoording drie grove leugens kunnen lezen. Maar de SP was met de beantwoording tevreden. Het publicitaire feit was immers al geschied. Let op. Allereerst was in het oude systeem de eenmalige inschrijfbijdrage niet f 40,- maar f 20,-! Ten tweede klinkt dat vergunningsbijdrage-verhaal van f 56,- wel interessant maar een oplettend raadslid (mogen we dat eigenlijk verwachten?) had kunnen opmerken dat dit een ambtelijke truuk is. De 56,- vergunningskosten hebben immers maar heel kort bestaan, namelijk in de periode dat de gemeente met de corporaties geen convenant had. De gemeente heeft als drukmiddel deze kosten ingevoerd, om de corporaties te dwingen een convenant met de gemeente af te sluiten, hetgeen dus is gebeurd, in de vorm van het nieuwe systeem. De f 56,- als 'goedkoper uit zijn' formuleren is bedrog; toen het oude convenant nog bestond werden deze vergunningskosten niét berekend! Een leugen dus! Ten derde stelt de gemeente dat de meeste woningzoekenden binnen een jaar een woning zullen vinden. Welja zeg! Klinkklare lulkoek! Zelfs de rijken, die sneller een woning kunnen vinden dan de armen, wachten gemiddeld veel langer! En juist armen blijken heel erg lang ingeschreven te moeten staan voordat van een toewijzing sprake kan zijn. Dus juist zij betalen jarenlang f 35,- per jaar dus juist voor armen is de lastenverhoging het grootst... Daarbij is het urgentie-verhaal (zie boven) ook nog eens van negatieve invloed.
Wel degelijk een grote lastenverhoging dus! Gelukkig had Groenlinks - die daarvoor weinig aanleiding zag iets te ondernemen 'we hebben toen al tegen gestemd dus waarom zouden we nu nog op de hoge kosten wijzen' - de leugenachtigheid van de antwoorden door en nieuwe antwoorden geëist, dit keer op basis van waarheid. B&W gaven tot op heden nog geen nieuw antwoord...
De corporaties zijn de lachende derde. Zij maken veel minder kosten, nu de hele toewijzing tot een soort computerdienst is teruggedrongen. En zij vangen 35 gulden per jaar, keer 10.000 woningzoekenden is 350.000 guldens (!) extra inkomsten per jaar!

huisvestingsverplichtingen
Voor zover hier bekend heeft een gemeentebestuur wettelijke - in ieder geval morele - verplichtingen woningzoekenden - vooral de armen onder hen - fatsoenlijke en betaalbare huisvesting te bieden. In hoeverre voldoet de gemeente nog aan deze plicht? En in hoeverre is er nog sprake van democratische controle op de uitvoering, rechtvaardigheid en correctheid van het huisvestingsbeleid? En zijn politici (die er - ten overvloede - toch namens de inwoners voor zijn aangewezen) daarin eigenlijk wel geïnteresseerd?

Mislukking
DenBosch draait een kleine twee maanden met het nieuwe systeem van woningtoewijzing. In diverse andere steden is al veel meer ervaring. En het enthousiasme waarmee men destijds in die steden startte, is er inmiddels behoorlijk bij ingeschoten. Het lukt niet. Het systeem helpt niet tegen lange wachtlijsten. Dat is ook niet raar. De woningnood los je niet op met een woonkrant. Als er te weinig geschikte en betaalbare woningen zijn verandert een woonkrant daar niks aan. Je ziet het ook in DenBosch. Zodra een goedkope woning beschikbaar komt, staat de telefooncomputer bij woonservice te gloeien. Inmiddels zijn 200 reacties op juist die woningen eerder regel dan uitzondering. Waar woonkranten in andere steden positief lijken uit te pakken voor de grotere gezinnen, is dat ook in DenBosch niet het geval. Tot nu toe is nog niet één woning voor meer dan 4 personen aangeboden.
Al met al lijken er vooral voor de woonservice zelf grote voordelen aan het nieuwe systeem. Meer inkomsten. Minder leegstand (dus meer inkomsten). Minder personeel nodig (dus meer inkomsten). En binnenkort, uiteraard, bij de invoering van een 06-aanmeldnummer... meer inkomsten. De voordelen voor de woningzoekende zijn niet te vinden. Mensen vijftig keer of zo voor niks een bon laten invullen of de Wehkamplijn laten bellen is klantonvriendelijk, hoe aardig de stem aan de lijn ook klinkt. De klant betaalt. De service is geen service. Het blijken leugens en bedrog.

Heb je zelf ook ervaringen met woonservice die interessant voor anderen zijn? Stuur op naar Kleintje Muurkrant, Postbus 703, 5201 AS, DenBosch.

Dit artikel is verschenen in Kleintje Muurkrant nr 310, juni 1997