Grenzeloos informatief bij de NS

Op 18 juli j.l. vertrok een vriend voor een vakantie per trein naar Litouwen. Volgens zijn biljet reisde hij van vertrekstation 's-Hertogenbosch via Deventer, Berlijn en Warschau naar Vilnius. Volgens informatie van NS Internationaal zou hij op zaterdagavond 19 juli te Vilnius aankomen. Hij had beloofd bij aankomst te zullen bellen. Dit gebeurde echter niet. Na ook nog de gehele zondag tevergeefs op een telefoontje te hebben gewacht besloten wij op zondagavond zelf naar zijn vakantieadres te bellen. Daar bleek hij (nog) niet te zijn aangekomen. In de loop van de week formeerden wij in de vriendenkring een 'crisisteam', dat alle mogelijke scenario's bedacht met betrekking tot wat er eventueel gebeurd zou kunnen zijn.

Uiteindelijk werd geopperd dat in verband met de waterhuishouding in het Duits-Poolse grensgebied er wellicht ook voor de treinen geen doorkomen aan is geweest en dat hij misschien voor het overstroomde gebied Frankfurt/Oder (het laatste station op Duits grondgebied en tevens middelpunt van het hoge water) gestrand is, waarbij de uitdrukking 'gestrand' in dit verband niet cynisch is bedoeld. In de media was wel veel aandacht voor gestremde bruggen voor het wegverkeer, maar over de treinenloop hebben wij nergens iets gelezen of op andere wijze via de media informatie ontvangen. Een misverstand binnen ons 'crisisteam' maakte dat ondergetekende pas vandaag op informatie uitging.

Orson Welles
Waar zou men informatie kunnen krijgen over de treinenloop tussen Duitsland en Polen? Welnu, uiteraard bij de bron, namelijk NS Internationaal op het station 's-Hertogenbosch. Zo begaf ik mij naar het station ten einde voor eens en altijd duidelijkheid te krijgen omtrent de door ons crisisteam geopperde mogelijkheid van stranding voor het waterrijke Duits-Poolse grensgebied. Met het idee dat ik antwoord wilde op een vrij eenvoudige vraag nam ik nietsvermoedend plaats aan het bureau van de informatiedame op het station 's-Hertogenbosch. Ik legde haar de situatie uit, deelde haar mijn ongerustheid over het lot van mijn vriend mee, en vroeg haar of het treinverkeer Duitsland-Polen gestremd was/is. De blik die mijn vraag op haar gelaat veroorzaakte deed mij voorkomen alsof zij een delegatie van Marsbewoners tegenover zich had die in een moderne Orson Welles-variant het leven op aarde komen verstoren, of, gedetailleerder, het leven in een bureau van NS Internationaal komen verstoren. Na enige momenten van pijnlijke stilte, die een tweederangs filmregisseur wellicht op had kunnen vullen met flarden Ennio Morricone-muziek, stamelde zij dat dergelijke informatie niet beschikbaar was. Nu was het mijn beurt om mij verlamd te voelen door zoveel verbijstering. Wat op weg naar het station nog een tamelijk eenvoudige vraag had geleken begon nu proporties aan te nemen die de uitleg van de relativiteitstheorie in de schaduw stelden.

complot
Met een van emotie trillende stem, mede veroorzaakt door het feit dat ik meende dat zij mijn eenvoudige vraag in al haar eenvoud niet begrepen had, herhaalde ik mijn vraag. Wederom was het antwoord dat deze informatie niet beschikbaar was. Mijn vraag betrof de 18e juli, om haar aktueler te maken bedacht ik de variant waarin ikzelf vandaag per trein naar Warschau zou willen reizen en vroeg de dame tegenover mij of het mogelijk was per trein de Poolse hoofdstad te bereiken. Het verbijsterende antwoord was dat daartoe de internationale dienstregeling geraadpleegd kon worden... Ik antwoordde dat deze dienstregeling natuurlijk geen rekening houdt, danwel heeft gehouden, met calamiteiten als een watersnood in het door de trein te doorsnijden Duits-Poolse grensgebied. Mijn complottheorie gaat niet zover dat in een conspiratieve bijeenkomst tussen NS, Deutsche Bundesbahn en Poolse spoorwegen reeds ingecalculeerd was dat er in de tweede helft van juli 1997 een grote waterconcentratie wellicht treinverkeer onmogelijk zou maken, hetgeen misschien in de internationale dienstregeling door drie parallel lopende golfjes zou worden aangeduid.

008
Wederom was het antwoord dat alle internationale treinbiljetten werden verkocht conform de internationale dienstregeling en dat er verder geen garantie gegeven werd dat men de plaats van bestemming ook daadwerkelijk per trein zou kunnen bereiken. Ik antwoordde dat ik het merkwaardig vond dat in onze veelgeprezen informatiemaatschappij ik wel rechtstreeks kon waarnemen via het beeldscherm hoe een voertuigje over Mars rijdt, maar dat een eenvoudige vraag over Duits-Pools treinverkeer door NS Internationaal niet beantwoord kan worden, hoewel deze organisatie toch reclame maakt met de slogan 'Grenzeloos informatief', een slogan die voor mij op deze maandagmiddag eind juli in één klap ongeloofwaardig werd als de eerste de beste kreet over een wasmiddel of inlegkruisje.
Begrijpend dat ik met mijn vragen op bovengenoemde wijze geen station verder kwam, betrachtte ik een ander strategisch concept. Nu vroeg ik de dame achter het bureau waar ik de door mij gezochte informatie dan wél zou kunnen krijgen. Het antwoord op deze poging was slechts een pantomimegebaar van schouderophalen. Ikzelf opperde de mogelijkheid contact op te nemen met de Deutsche Bundesbahn. 'Ja, maar daar heb ik geen gegevens over. Het nummer kunt u opvragen bij 008'. Iedere telefoonabonnee weet dat het nummer 008 al enkele jaren niet meer bestaat. Leve de grenzeloze informatie die ook nog up-to-date is!

Franz Kafka
Uitermate teleurgesteld, en mij het slachtoffer voelend van een samenzwering bedacht door Franz Kafka, lieten verdere woorden mij in de steek over zoveel onbegrip, onbenul en gebrek aan kennis en meelevendheid. Want natuurlijk gebeurt het niet dagelijks dat iemand een vriend kwijtraakt in de trein, zodat mijn vraag toch op enig begrip zou mogen rekenen, niet in 't laatst vanuit menselijk standpunt bekeken. Neen, wellicht zou de eerste de beste NS seinpaal met een emotioneler reaktie zijn gekomen dan deze dame die alle kenmerken van de moderne kontaktgestoorde maatschappij met zich meedroeg. Ik verliet hierop het bureau NS Internationaal, nog steeds niet wetend wat de slogan 'Grenzeloos informatief' moet inhouden.

Ik begaf mij vervolgens naar een reisbureau, waar ik uitermate vriendelijk geholpen werd door een juffrouw, die mij welwillend de telefoonnummers van het Duitse Verkeersbureau en de Poolse ambassade overhandigde en mij bij het verlaten van het kantoor ook nog op menselijke wijze 'sterkte' toewenste. Welk een contrast met de bovenbeschreven ervaringen bij NS Internationaal. Mijn vraag is of het voor NS Internationaal zo moeilijk is 'grenzeloos informatief' te zijn, zodat men geen antwoord kan geven op een naar mijn mening eenvoudige vraag als over het treinverkeer tussen Duitsland en Polen. In een periode waarin de media bol staan over het nieuws van de watersnood in dat gebied zou er toch informatie voorhanden moeten zijn over dit treinverkeer door het door wateroverlast getroffen gebied. Juist in een periode waarin veel mensen gebruik maken van internationale treinen is het geven van informatie hierover essentieel. Mensen plannen hun vakantie, en gaan ervan uit dat zij hun vakantiebestemming per trein kunnen bereiken. En juist op een moment van calamiteiten als de wateroverlast in Duitsland en Polen, maar ook in Tsjechië en Oostenrijk, ligt er een 'grenzeloos informatieve' taak om treinreizigers adekwaat te informeren over het al dan niet kunnen bereiken van hun bestemming.

basz

Dit artikel is verschenen in Kleintje Muurkrant nr 312, augustus 1997