Digitale homohaat

Volgens het Meldpunt Discriminatie op Internet (MDI) neemt het aantal meldingen van homofobie toe. In 1999 waren het er 46, veel meer dan in voorgaande jaren. Maar ondanks die stijging valt het in Nederland wel mee met de digitale homohaat. Bovendien zijn Nederlandse homofoben die het echt te bont maken aan te pakken via het Wetboek van strafrecht. In de Verenigde Staten ligt dat anders.

door Marie-José Klaver

Dawson's Creek is een Amerikaanse tienerserie die net iets minder zoetsappig is dan de meeste soaps. De serie is zowel in de Verenigde Staten als hier erg populair onder jongeren van 12 tot 25 jaar oud. Net als veel jeugdseries gaat Dawson's Creek (op werkdagen te zien op Fox 8) voornamelijk over seks. De serie is minder moralistisch dan bijvoorbeeld 7th Heaven, waar een modern domineesgezin centraal staat. Terwijl in 7th Heaven (vrijwel dagelijks op Nederland 1 te zien bij de NCRV) de tienerdochters van het gezin in bijna elke aflevering zeggen dat ze niet met jongens naar bed gaan en daarmee zullen wachten tot ze naar de universiteit gaan of misschien wel tot ze getrouwd zijn, wordt er in Dawson's Creek wel gevrijd. Pacey, één van de belangrijkste karakters, heeft een gepassioneerde affaire gehad met een lerares Engels en Jen moest New York verruilen voor het rustige Capeseed, waar Dawson's Creek is gesitueerd, omdat ze een slecht vriendje had.
Toen in Dawson's Creek eind mei de eerste zoen tussen twee jongens te zien was, was dat voor de Amerikaanse media groot nieuws. In bladen als Newsweek en de New York Post werd veel aandacht besteed aan het historische feit van de eerste homozoen op prime time-televisie. De homorechtenorganatie Gay & Lesbian Alliance Against Defamation (GLAAD) verzekert keer op keer hoe gelukkig ze is met de serie, waarin twee homoseksuele jongens figureren. Het 'teen-heavy' publiek leert van Dawson's Creek dat homo's net zo normaal zijn als hetero's, aldus GLAAD. Maar hoe denken de fans van de serie over de zoen? In de (internet)nieuwsgroep alt.tv.dawsons-creek zijn de vijandige reacties niet van de lucht. Nog voordat de aflevering werd uitgezonden, werd de serie al als moreel verderfelijk afgeschilderd omdat het homoseksuele personage Jack veel vrienden heeft wat tieners het signaal kan geven dat homoseksualiteit normaal is en niet tot sociale uitsluiting leidt. "Homoseksualiteit is onnatuurlijk. (...) Jack moet uit de show worden geschreven. Door hem kijk ik niet meer", schrijft een internetgebruiker die zichzelf TVcriticDUDE noemt. "Homo's zijn ziek en mogen niet op tv", schrijft een andere discussiant.

Duivelse levensstijl
Homofobie is geen uitzondering op internet. Er zijn verschillende websites gewijd aan het bestrijden van wat conservatieve christenen de 'homoseksuele agenda' noemen. Deze sites gaan veel verder dan de opmerkingen van wat gefrustreerde tieners in de discussiegroep over Dawson's Creek. Een bekende antihomosite is God hates fags (www.godhatesfags.com). Op de pagina na de openingspagina is onder de kop 'Remember Matthew Shepard' een animatie te zien van een foto van Shepard (in 1998 vermoord omdat hij homo was) die in vlammen opgaat. Shepard brandt in de hel omdat hij er een 'duivelse levensstijl' op na hield, aldus de site. Shepards foto is zo bewerkt dat je de tekst 'For God's sake listen to Phelps' hoort als je er met de muis overheen gaat. De fundamentalistische dominee Fred Phelps van de Westboro Baptist Church in de Amerikaanse staat Kansas is de maker van God hates fags. Phelps heeft een enorme hekel aan homo's, die voor hem de belichaming van al het kwaad in de wereld vormen. Phelps zegt bewust haat te prediken omdat de bijbel dat ook doet. De fanatieke dominee veroordeelt de moord op Shepard omdat de bijbel zegt dat doden niet mag. Maar Shepard verdient het, net als zijn moordenaars, door de wormen te worden opgegeten en eeuwig te branden in de hel, zegt de geestelijke letterlijk op zijn site. God hates fags is ingedeeld in categorieën als 'Fag companies', 'Fag churches' en 'Fag facts'. In die laatste rubriek laat Phelps aan de hand van vervalste statistieken zien hoe vies, ongezond en immoreel homo's volgens hem zijn.
Een greep uit Phelps 'feiten': 17 Procent van de patiënten in ziekenhuizen is homo, terwijl maar 1 tot 2 procent van de bevolking homoseksueel is; 78 Procent van de homo's heeft een geslachtsziekte; de kans dat een homo wordt vermoord is 100 keer zo groot als de kans van een 'gemiddeld persoon'; de helft van de vrouwen die op de voltrekking van de doodstraf wachten, is lesbisch; voor 21 procent van de lesbiennes is de doodsoorzaak moord, zelfmoord of een verkeersongeluk.

Homoseksuele samenzwering
Homoseksuelen hebben een geheime agenda, wordt vaak gezegd in conservatieve Amerikaanse kringen. Lesbo's en homo's zouden erop uit zijn om het gezinsleven te vernietigen en godvrezende burgers af te houden van hun religieuze plichten. Ze zouden proberen om zoveel mogelijk mensen over te halen om ook homoseksueel te worden. Phelps, die het toch al niet zo nauw neemt met de waarheid zoals zijn 'statistieken' laten zien, gaat in zijn ijver om aan te tonen dat de homoseksuele agenda bestaat zelfs zover dat hij links opneemt naar een webpagina van de Lesbian Avengers met een plaatje over het recruteren van meisjes. De ironie (de pagina is een toespeling op het rechtse idee dat er een homoseksuele samenzwering bestaat) is aan Phelps niet besteed. Homofoben proberen op verschillende manieren zieltjes te winnen. Niet alleen met behulp van angstaanjagende en onsmakelijke websites over de moord op Matthew Shepard, maar ook met stripverhaaltjes. Een bekende serie stichtelijke strips zijn de Chick Tracts. De beeldverhalen zijn gemaakt door de Amerikaanse tekenaar Jack T. Chick, die tegen katholieken, joden en homo's is. De strips kosten 13 dollarcent per stuk en zijn bedoeld om het christendom zoals Chick het ziet te verbreiden. De meeste verhalen zijn ook gratis op het web te lezen.
Doom Town is een moderne versie van het bijbelverhaal over Sodom en Gomorra. Homo's worden afgeschilderd als wraakzuchtige moordenaars die tijdens een demonstratie dreigen de nationale bloedvoorraad te vergiftigen met hiv-besmet bloed als de regering niet snel meer geld geeft voor aids-onderzoek. Een christen slaagt erin om de aandacht te trekken van een van de organisatoren van de protestbijeenkomst en vertelt het verhaal van Sodom en Gomorra. De homo-activist komt tot inkeer en bidt tot Jezus dat hij wordt vergeven voor zijn zonden.

Endeldarmtoeristen
Ook op het Nederlandse deel van het net komt homohaat voor, zij het minder dan op websites en in nieuwsgroepen uit de Verenigde Staten. Uitspraken als 'Flikkers zijn allemaal vieze endeldarmtoeristen' komen regelmatig voor in nieuwsgroepen als nl.politiek en soc.culture.netherlands. Volgens het Meldpunt Discriminatie op Internet (MDI) neemt het aantal meldingen van homofobie toe. In 1999 waren het er 46, veel meer dan in voorgaande jaren. Het grotere aantal meldingen wordt volgens het jaarverslag van het Meldpunt veroorzaakt door "de toenemende bekendheid van het MDI binnen de homo- en lesbische gemeenschap, diverse sites hebben nu ook een prominente link naar het MDI opgenomen". Ondanks het gestegen aantal meldingen van antihomoseksuele opmerkingen valt het in Nederland wel mee met de digitale homohaat. Bovendien zijn Nederlandse homofoben die het echt te bont maken aan te pakken via het Wetboek van strafrecht dat het beledigen van mensen op grond van hun 'homosexuele gerichtheid' verbiedt. In de Verenigde Staten ligt dat anders. Daar is geen wet die beledigende opmerkingen verbiedt. Het First Amendment, het eerste artikel van de Amerikaanse grondwet, beschermt de meeste uitingen, ook al zijn ze discriminerend of kwetsend.
In Amerika wordt homofobie op internet met digitale middelen bestreden: er zijn tal van contrawebsites, zoals God loves fags (www.godlovesfags.com) en Stop Dr. Laura (www.stopdrlaura.com). In discussiegroepen worden homofoben van repliek gediend en gewezen op feiten ('niet alle homoseksuele mannen hebben aids', 'niet alle lesbische vrouwen haten mannen'). Stop Dr. Laura is een goed voorbeeld van een contrasite. Een groep homo-activisten die het niet eens zijn met het feit dat de homofobe psychologe Laura Schlessinger een eigen televisieprogramma krijgt bij Paramount heeft het webadres stopdrlaura.com geregistreerd en onderhoudt op die plek een site die zich richt tegen de talkshow host. Dr. Laura is een succesvolle radiopresentatrice wier programma wekelijks 18 miljoen luisteraars trekt. Ze vindt homo's een 'biologische vergissing' en is van mening dat een groot deel van de homo's pedofiel is. Homo's zijn in de ogen van Schlessinger disfunctioneel en afwijkend en de homobeweging ziet ze als het McCarthy'isme van de 21e eeuw. Stopdrlaura.com waar deze uitspraken en vele andere zijn na te lezen, maakt deel uit van een redelijk succesvolle mediacampagne tegen het nieuwe televisieprogramma van Dr. Laura. Enkele adverteerders, waaronder telecombedrijf AT&T, Toys r Us en American Express, adverteren niet meer tijdens het radioprogramma. Procter & Gamble en verzekeringsgigant Geico hebben aangekondigd bij nader inzien niet te willen adverteren tijdens het televisieprogramma.

(dit artikel is eerder gepubliceerd in het augustus 2000 nummer van XL - het blad van COC-Nederland - Postbus 3836, 1001 AP, Amsterdam. Meer artikelen van Marie-José Klaver zijn te vinden op www.marie-joseklaver.nl)

Dit artikel is verschenen in Kleintje Muurkrant nr 348, 21 september 2000