WTO.ZIP NIEUWSBRIEF
 

WTO.ZIP nummer 67 van 27 april 2006

(onopgemaakte versie)

REDACTIONEEL

Weer was de WTO niet in staat om een deadline te halen. En dit keer een belangrijke. Eind april zouden de modaliteiten voor Landbouw en Industriegoederen zijn vastgesteld, maar helaas.
Het lijkt erop dat de VS en de EU bewust aansturen op een spanningsopbouw aan het einde van dit jaar. Ze geven niet toe aan elkaar of aan de G20-top ondanks de tijdruk. De onderlinge beschuldigingen zijn ook niet van de lucht. Amerikaanse Senatoren dreigen bovendien met verlenging van de Farm Bill, de intrekking van handelspreferenties en zelfs met het tegenhouden van ratificatie van een WTO-akkoord in 2007 als de anderen niet meer 'consessies' doen. Bush heeft ondertussen zijn handelsminister op een andere post gezet en geeft daarmee de indruk de WTO nu minder belangrijk te vinden. Waar gaat het allemaal heen?

Veel leesplezier!
Rob Bleijerveld

 

INHOUD:

A) (18 april) April-deadline WTO nadert

Op weg naar de belangrijke 'April-deadline' lijkt de leiding van de WTO weer de 'Juli 2004 Pakket'-strategie van stal te halen. De inzet is om de groep van rijke en machtige lidstaten aan meer afzet- en investeringsmogelijkheden voor 'hun' ondernemingen te helpen. De vraag is of de ontwikkelingsstaten na de kater van de Hong Kong-top de pressie van de EU en de VS kunnen weerstaan en de 'voorvechters van de ontwikkelingszaak' - India en Brazilië - definitief zullen ontmaskeren.

B) (26 april) April-deadline WTO toch niet gehaald
Geen nieuwe deadline, wel intensief werkprogramma voor modaliteiten

De WTO heeft haar april-deadline niet gehaald. Het bleek onmogelijk om voor eind april de volledige modaliteiten voor Landbouw en Industriële Goederen vast te stellen zoals in december 2005 in Hong Kong is overeengekomen. Evenmin is het plan van WTO-voorzitter Lamy voor prioriteitsstelling en fasering van modaliteiten haalbaar. Een herzien werkplan moet nieuwe kansen bieden.

C) Mandelson's nieuwe geheime WTO "rechtbank" voor multinationals

Europese voorstel over Non-Tariff Barriers bedreigt milieu, ontwikkeling en veiligheidsstandaards.

D) Campagnevoerders roepen Lamy op besloten WTO-bijeenkomst te schrappen

Op 18 april stuurden 125 maatschappelijke organisaties uit 40 landen een gezamenlijke brief aan de directeur-generaal Lamy waarin ze opriepen tot annulering van de minitop eind april in Genève. De groepen keuren het sterk af dat het zogenaamd neutrale WTO Secretariaat aanstuurt op bijeenkomsten 'voor genodigden' waarvan de meeste WTO lidstaten uitgesloten zijn.

E) COSATU-staking tegen NAMA-voorstellen van de EU en de VS (9 mei)

F) WTO draait de klok terug voor ontwikkeling

Op 21 april bracht de International Confederation of Free Trade Unions een verklaring uit waarin de WTO-onderhandelaars worden opgeroepen af te zien van het doorvoeren van de zogenaamde Zwitserse tariefreductieformule voor Niet-Agrarische Markt Toegang.

G) Aktieoproep: Stop de Doha 'Ontwikkelings' Ronde en andere 'vrijhandels'-besprekingen

H) Nieuwe video's van Focus on the Global South

* "WTO Hong Kong Deal: Why is it really bad for you?"
* "Het verzet in Hong Kong"

I) Boekbespreking "Het recht van de rijkste" en (over) interview met schrijver John Vandaele

J) Oproep tot deelname aan Foro de Radios

Van 10 tm 13 mei vindt in Wenen de Presidentiële Top van staatshoofden van Latijns-Amerika, de Caraïben en Europa plaats en ook een tegentop, de Enlazando Alternativas 2. Foro de Radios ondersteunt de tegentop met ether- en internetradio. Radiomakers worden uitgenodigd om mee te helpen.

K) Europese Commissie keurt GM-voedsel goed ondanks ernstige bezwaren

Uitgelekte documenten tonen aan dat de Europese Commissie genetisch gemodificeerde voedselproducten en gewassen goedkeurde terwijl de instelling ernstige twijfels had over de risiko's voor gezondheid en milieu. Friends of the Earth en Greenpeace roepen op tot opschorting van gebruik en verkoop van alle GM-voedsel en -planten.

L) EPA-ontwikkelingen

* Zuidelijke NGO's willen meer invloed op EPA-onderhandelingen
* Afrikaanse Unie bekritiseert houding en inzet van Europese Unie
* Analyse van de StopEPA-campagnegroepen

M) Gemeenschappelijke Europees-Amerikaanse Markt op komst?

In juni is er weer een EU-VS top en twee europarlementariërs stellen voor om dan een nieuw transatlantisch partnership akkoord te lanceren. Het doel: een gemeenschappelijke markt zonder hinderlijke barrières in 2015. Verenigd Links in het Europarlement diende een aantal amendementen in maar die werden afgewezen. Een oproep tot verzet...

 


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


A) (18 april) April-deadline WTO nadert
(door Rob Bleijerveld)

Op weg naar de belangrijke 'April-deadline' lijkt de leiding van de Wereld Handels Organisatie (WTO) weer de 'Juli 2004 Pakket'-strategie van stal te halen. De inzet is om de groep van rijke en machtige lidstaten aan meer afzet- en investeringsmogelijkheden voor 'hun' ondernemingen te helpen. De vraag is of de ontwikkelingsstaten na de kater van de Hong Kong-top de pressie van de EU en de VS kunnen weerstaan en de 'voorvechters van de ontwikkelingszaak' - India en Brazilië - definitief zullen ontmaskeren.


Na de Hong Kong-top van december 2005 pakten de diplomaten en hun topambtenaren de onderhandelingen over de vele onderwerpen van de Doha Ontwikkelings Agenda weer op. Die agenda - inmiddels voorzien van een aantal 'verse' deadlines waaronder die van eind april - is gericht op het afsluiten van de Doha Ronde aan het eind van dit jaar. Bij de setting horen: het hoofdkwartier van de WTO in Genève, groepen van diverse samenstelling en grootte, intransparantie en ondemokratische top-down besluitvorming, besprekingen met een min of meer formeel karakter.

De harde kern

Tegelijkertijd hield een 'harde kern' van WTO-lidstaten, rondom de EU, de VS, India en Brazilië [1], een aantal informele toppen met als inzet de gelijktijdige uitruil van concessies op gebied van 'landbouw' en 'industriële goederen'. Zo'n uitruil is in de ogen van velen een noodzakelijke voorwaarde om te komen tot een WTO-brede afspraak over 'modaliteiten' [2]. Na een inleidende, informele minitop van zo'n 25 WTO ministers tijdens het World Economic Forum in Davos (27 en 28 januari) volgden op 10 en 11 maart een top van VS/EU/India/Brazilië/Australië/Japan in London [3] en op 31 maart en 1 april een van VS/EU/Brazilië in Río de Janeiro.

Volgens directeur-generaal van de WTO Pascal Lamy (die actieve steun verleent aan de 'harde kern' [4]) moet de EU zijn landbouwmarkt verder openen, moet de VS meer snijden in de binnenlandse landbouwsubsidies, en moeten India en Brazilië hun industriële tarieven meer verlagen. Begin april blijkt uiteindelijk dat deze opzet slaagt. De impasse duurt voort. Daarmee is tevens de fundering weggeslagen voor een eventuele doorbraak in de formele WTO-onderhandelingen [5]. En dreigen ook een aantal voor ontwikkelingsstaten belangrijke elementen rond de modaliteiten vooruitgeschoven (en daarmee ondergeschikt) te worden.

Stagnatie

De openlijke beschuldigingen over het gebrek aan concessiebereidheidheid vliegen ondertussen over en weer en er wordt hardop getwijfeld aan de haalbaarheid van de April-deadline en aan een sucesvolle afsluiting van de Doha Ronde in 2006 [6] [7] [8].
Martin Khor van het Third World Network is van mening dat het de EU en de VS zijn die de zaak op de spits dreven en op een algehele stagnatie aanstuurden. Ze hebben een plan om India en Brazilië, en daarmee alle andere ontwikkelingsstaten, te dwingen tot nog verdergaande concessies op het gebied van industriële goederen. Dat alles om Amerikaanse en Europese transnationale ondernemingen te voorzien van meer (toekomstige) afzet- en investeringsmogelijkheden [9].

In ruil voor de gevraagde concessies krijgen de ontwikkelingsstaten een sigaar uit eigen doos, namelijk de hernieuwde (!) toezegging tot het verder verlagen van de Europese en Amerikaanse landbouwtarieven en -subsidies. Gedurende de Uruguay Ronde [10] is dit al eens beloofd door de rijke staten, maar dankzij vele juridische sluipwegen kan worden doorgegaan met met massale voedseldumping en marktafscherming.

Tijdens zijn recente bezoek aan India (op 5 en 6 april) drong Lamy tevergeefs bij handelsminister Nath aan op het accepteren van 'toegepaste tarieven' in plaats van 'gebonden tarieven' als basis voor liberalisering van de handel in industriële goederen. Het is opmerkelijk dat Lamy deze eis stelt. Ten eerste geeft hij daarmee ondubbelzinnig aan partijdig te zijn. Daarnaast valt de eis buiten het WTO-mandaat voor onderhandelingen over industriële goederen van juli 2004. Tenslotte betekent dit een drastische aantasting van de ontwikkelingsmogelijkheden van de Indiase industrie terwijl er nauwelijks wat tegenover staat van de kant van de VS en de EU [11]. Nath wees het 'aanbod' van Lamy dan ook meteen van de hand en wekte de indruk zeer geïrritteerd te zijn.

Het is niet waarschijnlijk dat irritaties over de gang van zaken een beletsel vormen voor opkomende machten als India en Brazilië om door te gaan met de onderhandelingen. Ze zijn immers heel wat gewend van de kant van de EU en de VS, en er valt veel te winnen. Verder bleken ze vorig jaar geen moeite te hebben om in een dergelijke (schijnbaar) uitzichtsloze onderhandelingssituatie andere ontwikkelingsstaten over te halen een slecht akkoord te tekenen.

Juli 2004 Pakket

Na deze laatste (mislukte) poging van Lamy om de zaak weer op de rails te krijgen, is het tijd voor een andere strategie. Doorschuiven van de modaliteitenvaststelling is niet aan de orde want dat vergroot de kans op een verdere uitloop of zelfs op het mislukken van de Doha Ronde. De minimale inzet voor een eindspurt in april is het behalen van minder omvangrijke modaliteiten, de maximale is het binnenslepen van meer marktopening voor industriële goederen.

In juli 2004 onttrokken de VS, de EU, Australië, India en Brazilië zich op initiatief van de toenmalige Europese handelsminister Lamy en zijn Amerikaanse collega aan de WTO-brede onderhandelingen over 'breekpunt' landbouw. De vijf zonderden zich een aantal dagen af om tot een deal te komen. De spanning in de WTO liep ondertussen tot het kookpunt op omdat een belangrijke deadline dreigde te verstrijken. De 'wortel en stok'-strategie [12] van de EU en de VS en de ondersteuning door de WTO-leiding leidden tot acceptatie van de deal door steeds grotere groepen van lidstaten, tot en met het niveau van de Algemene Raad. Zo slaagden Lamy en Zoellick er tenslotte in om vergaande concessies te verkrijgen van alle ontwikkelingsstaten, het zogenaamde Juli 2004 Package [13].

Die strategie lijkt nu weer uit de kast gehaald te zijn. 3 April jongstleden deelde Lamy een selecte groep van WTO-ambassadeurs mee dat er tussen 27 april en 5 mei een minitop plaats zal hebben waarvoor 25 tot 40 ministers genodigd zijn [14]. Vanaf 22 april worden er dagelijkse "Greenroom' bijeenkomsten gehouden (bijzondere onderhandelingssessies voor genodigden onder leiding van Lamy). En op 15 en 16 mei is er een zitting van de Algemene Raad.

Modaliteiten

Waarnemers geven aan dat Lamy de regie van deze laatste fase voor de April-deadline in eigen hand neemt. Agenda en concepttekst die de deelnemers aan de minitop voorgeschoteld krijgen zijn door hem opgesteld. Zijn agenda omvat meer elementen dan alleen de breekpunten van de 'harde kern' en lijkt aan te koersen aan op 'volledige' modaliteiten. Toch wordt de kans groot geacht dat een aantal ontwikkelingselementen [15] uiteindelijk doorgeschoven zullen worden naar de volgende deadline: 31 juli. Lamy zegt tussen 3 april en het begin van de minitop namelijk een aantal elementen te willen "stabliseren". Volgens Aileen Kwa van Focus on the Global South komt dat neer op het formuleren van een tijdelijk compromis waarmee 'eisers' en 'beschermers' zich tevreden kunnen stellen zodat ze 'hun' punten tijdens de minitop niet tot breekpunt maken. Maar dat betekent waarschijnlijk - en dat is overeenkomstig de WTO-praktijk - dat de ontwikkelingsstaten in juli een 'up-hill' gevecht moeten leveren om hun belangen veilig te stellen.

Verzet

De G33 diende op 28 maart een klacht in bij de Doha-stuurgroep, het Trade Negotiations Committee. Deze invloedrijke groep van 42 lidstaten die zich inzet voor voedselzekerheid en leefbare inkomens voor boeren [16] klaagt over het gebrek aan consensusopbouw, effectieve deelname, inzichtelijkheid en een 'bottom-up' benadering in de WTO-besluitvorming. Dat tast volgens haar de legitimiteit van de WTO aan en bedreigt de kans op succes van de Doha Ronde. Tevens wijst ze de onevenredige invloed van de groep rond EU-VS-India-Brazilië af. "We feel that the specific needs of developing countries are being continuously undermined and are at the risk of being marginalized in the current Agriculture negotiations. It is our considered opinion that this trend openly contradicts with Doha Development Agenda." [17]

Een andere groep van ontwikkelingssstaten, de NAMA-11 [18] haalde op 20 maart uit naar de ontwikkelde staten omdat hun eisen van scherpe reducties van industrietarieven te ver gaan. Dit tast de beleidsruimte van overheden, bijvoorbeeld op gebied van kwetsbare, arbeidsintensieve sectoren, teveel aan. Onderwijl sluiten ze met hun voorstel over gevoelige landbouwproducten elke nieuwe marktopening van betekenis bij voorbaat af. "Developing countries are [therefore] being called upon to bear the burden of any new market opening in this round. (..) This threatens to create an imbalanced and anti-developmental outcome in the Doha Round" [19].

Stroop

Tijdens de jaarlijkse ministersbijeenkomst van de Afrikaanse Unie (AU) op 14 april in Nairobi drong vice-voorzitter Moody Awori er bij de 53 leden op aan druk te blijven uitoefenen op de EU, op de VS maar ook op de grotere ontwikkelingsstaten. De EU moet zijn tarieven verlagen en non-tariff barriers opruimen; de VS moet zijn landbouwtarieven verwijderen; en staten als India en Brazilië moeten hun markten openen zoals is afgesproken. Elizabeth Tankeu, de AU Commissaris voor handel en industrie, zei: “In spite of the clear commitment made in the Doha Declaration to place the needs and interest of developing countries at heart of the negotiations, the developed countries have not mustered the political will to offer the necessary negotiation flexibility."

Pascal Lamy en handelsvertegenwoordigers van de EU, de VS, Japan en Brazilië waren ook aanwezig in Nairobi en probeerden de plooien recht te strijken. De strooplepel werd kwistig gehanteerd en de impliciete (onderhuidse) dreigementen waren niet van de lucht. Allemaal hebben ze het beste voor met Afrika en de inzet van de Afrikaanse ministers is broodnodig... De Amerikaanse vertegenwoordiger kondigde bovendien aan dat de VS van plan is om zijn bijdrage aan het wereldwijde 'aid-for-trade'-initiatief te verdubbelen en dat dat niet de bestaande ontwikkelingshulp zal vervangen. Volgens Reuters wordt in kringen van Afrikaanse regeringen en campagneorganisaties echter betwijfeld of dit geld ten goede zal komen aan de armen. Ze wijzen voorwaardelijke giften af [20].

Protest

Vlak voor de aanvang van hun bilaterale gesprekken over de WTO op 1 april in Rio de Janeiro werden Lamy en de handelsministers van Brazilië, de VS en de EU verrast door een luid protest van tientallen anti-WTO demonstranten [21].

Kort daarna werd Lamy, tijdens zijn tweedaagse bezoek aan India, gekonfronteerd met heftiger protestakties. Zo werd hij bij een conferentiezaal opgewacht door 500 kwade boeren die ter plekke een blokkade uitvoerden. De boeren eisten dat het Landbouwakkoord en alle bepalingen over voedsel uit de WTO verwijderd worden omdat ze een bedreiging zijn voor het bestaan van kleine boeren en duurzame landbouw. Toen Lamy aangaf met de boeren te willen praten werd dat door zijn beveiligingsbeambten verboden vanwege het risiko van een zelfmoordaktie...
Tijdens een UNCTAD-forum in New Delhi werd zware kritiek geuit aan zijn adres door vertegenwoordigers van boeren en NGOs. Ze vertelden hem dat de WTO niet in staat is gebleken de subsidies van de rijke staten ook maar met één cent te korten en dat de WTO de ontwikkelingsstaten dwingt tot het openen van markten voor transnationale ondernemingen uit het Noorden. Daarna gooide een jongerenleider zwarte buttons en papieren in zijn richting.

Begin april lanceerde het Congress of South African Trade Unions (Cosatu) een grote campagne tegen de onderhandelingen op het gebied van industriegoederen (NAMA) en diensten (GATS).
Volgens de vakcentrale zijn de huidige voorstellen voor liberalisering van markttoegang voor industriegoederen alleen maar gericht op de bevoordeling van de rijke en machtige staten in het Noorden. Ze zijn tegelijkertijd desastreus voor de meerderheid van de wereldbevolking die in het Zuiden leeft. Het zal daar tot massaal verlies van werkgelegenheid en de-industrialisatie leiden.
Cosatu roept de Zuid-Afrikaanse regering dringend op om door te gaan met het versterken van coalities van ontwikkelingssstaten die de NAMA- en GATS-voorstellen afwijzen en zich inzetten voor ontwikkeling [22].

Oproep: Kom naar Genève !

Aileen Kwa: "And if Lamy gets his way, and the key issues of tariff cuts and coefficients are in fact agreed to at the mini ministerial, the round will practically be over." Ze roept NGO's en activisten op om bij hun regeringen te protesteren tegen de gang van zaken en om naar Genève te komen voor acties en een tegentop.


Bronnen:
- "Geneva Gears for ‘Moment of Truth’," door ICTSD, Bridges Monthly Trade News Digest yr 10 nr 2, 13 april 2006 (http://www.ictsd.org/monthly/bridges/BRIDGES10-2.pdf).
- "Lamy Intends to ram through Modalities at Mini Ministerial," door Aileen Kwa (Focus on the Global South), 6 april 2006 (http://www.ourworldisnotforsale.org/showarticle.asp?search=1420).
- "No easy road to WTO's end-April deadline," door Martin Khor, Third World Network, 6 april 2006, via S2B mailinglist.

Verder lezen:
- "State of play: Critical WTO negotiations go underground," door Aileen Kwa, 8 maart 2006 (Focus on trade nr 117) (http://www.focusweb.org/content/view/842/36/).
- "Slash and burn: How the current negotiations in NAMA threaten development in the South," door Mary Lou Malig, 4 april 2006 (Focus on trade nr 117) (http://www.focusweb.org/content/view/866/36/).
- "Lamy's rule-less negotiating procedures work against the weak," door Aileen Kwa, 31 maart 2006 (Focus on trade nr 117) (http://www.focusweb.org/content/view/865/36/)
- "New Proposals But No Results in NAMA Negotiations", door ICTSD, Bridges Monthly Trade News Digest yr 10 nr 2, 13 april 2006 (http://www.ictsd.org/monthly/bridges/BRIDGES10-2.pdf).
- "Winners and Losers: Impact of the Doha Round on Developing Countries," door Sandra Polaski,
Carnegie Endowment for International Peace, 21 maart 2006 (http://www.carnegieendowment.org/publications/index.cfm?fa=view&id=18083&prog=zgp&proj=zted).
- "The Truth About the Farm Crisis," door Eugene, Canadian News, 17 april 2006
(http://www.vivelecanada.ca/article.php/20060416151334852)

Noten:
[1] Accountancybedrijven zien India en Brazilië als toekomstige economische grootmachten. Zie bijvoorbeeld het rapport "Dreaming with BRICs: The Path to 2050" van Goldman Sachs, oktober 2003 (http://www.gs.com/insight/research/reports/99.pdf) en het "UK Economic Outlook - How big will the major emerging market economic get and how can the OECD compete?," van PricewaterhouseCoopers, maart 2006 (http://www.pwc.com/uk/eng/ins-sol/publ/ukoutlook/PwC-EconomicOutlook_March2006.pdf). Volgens PWC zal de E7 (India, Brazilië, China, Rusland, Indonesië, Mexico en Turkey) in 2050 als blok 25 tot 75% groter zijn dan de G7.
[2] In Hong Kong is afgesproken dat eind april de 'volledige modaliteiten' (= het kader voor de vervolgonderhandelingen bestaande uit formules, cijfers en coëfficiënten voor subsidie- en tariefreducties, alsmede afspraken over relevante uitzonderingen) voor landbouw en industriële goederen vastgesteld dienen te zijn. Lamy's liet begin april echter doorklinken dat hij ook met minder 'volledig' genoegen neemt...
[3] Meer over Davos en London: "De WTO, drie maanden na Hong Kong: Geen wezenlijke vooruitgang en de tijd dringt steeds meer," door Rob Bleijerveld, WTO ZIP nieuwsbrief nr 66 van 21 maart 2006 (http://www.stelling.nl/trouble/zip/060321-2966.htm).
[4] De bijeenkomsten zijn formeel geen onderdeel van de Doha Ontwikkelings Agenda en Lamy beweert dat hij slechts de rol van waarnemer speelt en desgewenst de diplomaten voorziet van WTO-data.
[5] Uitzondering hierop vormen de plurilaterale onderhandelingen voor handel in diensten.
[6] Op initiatief van Blair vond er onlangs "intensief overleg" plaats tussen hem, Bush en Merkel over de crisis in de WTO. Hij verwacht dat de onderhandelingen zullen mislukken danwel slechts een beperkte doorbraak opleveren. Volgens hem is er een 'Plan B' nodig. Uit: "Blair prepares for the failure of global trade talks," door Larry Elliott, Guardian, 11 april 2006 (http://business.guardian.co.uk/story/0,,1751141,00.html).
[7] Europees Commissaris voor Handel, Mandelson, relativeerde voor de bühne het Amerikaanse belang van de Trade Promotion Authority - de carte blanche van Bush. De Doha handelsbesprekingen zijn te belangrijk om overhaast af te raffelen alleen maar om op tijd te zijn voordat het Amerikaanse Congress zijn amendementsrecht terugkrijgt. (bron: zie noot 17).
[8] Op 6 april gaf Senator Grassley, voorzitter van het invloedrijke Finance Committee, en politieke vriend van Bush, aan zeer ontevreden te zijn met de inzet van de EU bij de WTO-onderhandelingen. Hij zei niet van plan te zijn een weinig omvattende WTO-deal te verdedigen in de Senate. Volgens hem moet de VS meer inzetten op bilaterale dan op multilaterale handelsbesprekingen... . Zie: "Senator warns he'll kill minimal WTO farm deal," door Sophie Walker (http://www.truthabouttrade.org/article.asp?id=5530).
[9] Mogelijk speelt het afremmen van de aspiraties van de opkomende economische machten ook een rol. Zie noot 1.
[10] Tijdens het GATT-regime was landbouw vier decennia lang uitgezonderd van liberalisering. Tijdens de Uruguay Ronde - die uitmondde in de stichting van de WTO - deden de rijke staten de loze belofte van het afbouwen van hun landbouwtarieven en -subsidies in ruil voor de acceptatie door de ontwikkelingsstaten van de TRIPs-, TRIMs- en GATS-akkoorden.
[11] Tarieven zijn 'gebonden' als er een bovengrens is vastgesteld. Een regering kan de tarieven voor bepaalde product(groep)en verlagen om de import te beïnvloeden. Deze 'toegepaste tarieven' kunnen tijdelijk heel laag ingesteld zijn. Hiervan uitgaan bij het formuleren van reductie maatregelen betekent daarom een drastische ingreep in de beleidsvrijheid van regeringen.
In ruil voor de toezegging om 'toegepaste tarieven' als basis te hanteren, zou Lamy de EU en VS vragen hun landbouwtarieven verder te reduceren. Maar dat zet geen zoden aan de dijk door de vele subsidiesluipwegen (Blauwe en Groene Boxen) en omdat hun tariefreducties berekend worden vanaf de zeer hoge Uruguay-tariefniveaus.
[12 Kritische staten wordt voorgehouden dat afwijzing van een 'deal' negatief uitpakt voor de eigen "ontwikkelingskansen" en de belangen van andere lidstaten' ondermijnt (the 'blamefactor').
[13] Meer daarover in: "WTO 'eindelijk' weer op gang na Cancún-debacle - Raamakkoord strijdig met ontwikkelingsdoel van Doha Ronde," door Rob Bleijerveld, WTO ZIP nieuwsbrief nr 47 van 11 augustus 2004 (http://www.stelling.nl/trouble/zip/040811-9147.htm
[14] In het bronmateriaal worden verschillende begin -en einddata genoemd (27, 28 of 29 april resp. 3, 4 of 5 mei). Ook over de aantallen genodigden lopen de cijfers uiteen.
[15] Zoals behandeling van Speciale Producten (SP), Speciale Garantie Mechanismen (SSM), behandeling van kleine en kwetsbare economiën, aanpassing van preferentieregelingen, en toepassing van non-tariff barriers.
[16] Ze eisen onder andere goede regelingen voor Speciale Producten en Speciale Garantie Mechanismen.
[17] Statement by the G33 to the TNC, 28 March 2006. Meer hierover in "Developing countries voice concern on state of WTO talks," door Martin Khor (Third World Network), 30 maart 2006 (http://www.twnside.org.sg/title2/twninfo381.htm)
[18] NAMA-11 wordt gevormd door: Argentina, Brazil, Egypt, India, Indonesia, Namibia,
Philippines, South Africa, Tunisia, and Venezuela.
[19] Meer hierover in: "Developing countries criticise North for anti-development NAMA demands," door Goh Chien Yen (Third World Network), 20 maart 2006 (http://www.twnside.org.sg/title2/twninfo376.htm).
[20] "Africa lashes rich nations over WTO trade talks," 14 april 2006 (http://www.sabcnews.com/africa/north_africa/0,2172,125680,00.html) en "US tells Africa will double 'aid-for-trade' money," Reuters, 14 april 2006 (http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/L14635926.htm).
[21] "WTO powers rejoin battle as deadline looms," Financial Express, Vol nr Regd nr da 1589, 2 april 2006 (http://www.financialexpress-bd.com/index3.asp?cnd=4/2/2006&section_id=22&newsid=20465&spcl=no).
[22] "Cosatu to campaign against WTO," 11 april 2006 (http://www.fin24.co.za/articles/economy/display_article.asp?Nav=ns&lvl2=econ&ArticleID=1518-25_1915007).


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


B) (26 april) April-deadline WTO toch niet gehaald
Geen nieuwe deadline, wel intensief werkprogramma voor modaliteiten
(door Rob Bleijerveld)

De WTO heeft haar april-deadline niet gehaald. Het bleek onmogelijk om voor eind april de volledige modaliteiten voor Landbouw en Industriële Goederen vast te stellen zoals in december 2005 in Hong Kong is overeengekomen. Evenmin is het plan van WTO-voorzitter Lamy voor prioriteitsstelling en fasering van modaliteiten haalbaar. Een herzien werkplan moet nieuwe kansen bieden.


Na een week van intensieve onderhandelingen over Landbouw (AG) en Niet-Agrarische Markt Toegang (NAMA) sloten de voorzitters van de AG- en NAMA-werkgroepen deze op 21 april af. Het was de meeste WTO-lidstaten duidelijk dat een doorbraak er niet in zat en dat vaststelling van "volledige modaliteiten" - het kader voor de vervolgonderhandelingen - voor eind april onhaalbaar was [1][2]. De stemming was grimmig [3].

Aan het eind van de laatste sessie van de NAMA Negotiating Group zei voorzitter Stephenson: "We did not have a good week." Er waren volgens hem wel wat "kleine overwinningen" te melden, maar de substantiële kwesties bleven geblokkeerd. Men bleek zelfs niet in staat een discussie op gang te brengen over de 'hoofdkwestie': de formule voor tariefreductie en de coëfficiënten die de mate van die reductie bepalen. Intensivering van het onderhandelingsproces, en dan niet alleen gericht op "teksten" maar vooral op "cijfers en aantallen" is noodzakelijk, aldus Stephenson.

Ook voorzitter Falconer van het Committee on Agriculture (Special Session) gaf aan dat men onvoldoende was opgeschoten. Hij stelde een nieuw werkplan voor voor Landbouw gebaseerd op drie achtereenvolgende, tweewekelijkse cycli van intensieve onderhandelingen in Genève [4]. Dat werkplan gaat op 26 april in en is gericht op het bereiken van "volledige modaliteiten". Daarmee speelde hij in op het feit dat het voor vele lidstaten onacceptabel is indien pas in latere instantie de modaliteiten worden bepaald die voor hen belangrijk zijn.
Falconer kondigde verder aan dat de besprekingen in toenemende mate gebaseerd zullen zijn op zogenaamde referentiepapers. Uiteindelijk zullen die worden omgezet in conceptteksten [5] die alle modaliteitsonderwerpen moeten omvatten. De lidstaten waren het met hem eens dat het stellen van een nieuwe deadline zinloos is, maar dat de "volledige modaliteiten" wel ruim voor aanvang van het zomerreces (eind juli) klaar dienen te zijn.

Aan het eind van vrijdagmiddag hielden Lamy en een kleine groep van genodigde ambassadeurs een besloten vergadering ('Green Room') over de modaliteiten-kwestie. De Braziliaanse ambassadeur deelde na afloop aan de pers mee dat er geen "minitop" gehouden zal worden zoals Lamy eerder had voorgesteld. Men zou daar nu niet "klaar voor zijn" gezien het feit dat de speciale onderhandelings-sessies voor AG en NAMA niets hadden opgeleverd. Een andere ambassadeur vertelde informeel dat duidelijk was dat het vaststellen van "volledige modaliteiten" nu onmogelijk is [6].

Formeel besluit tot uitstel

Tijdens een informele Heads of Delegation-vergadering en aansluitende persconferentie op 24 april deelde directeur-generaal Lamy vervolgens formeel mee dat het niet mogelijk is om de april-deadline te halen [7]. Lamy was van mening dat "genuine and important progress has been made, but not fast enough to allow us to reach agreement on modalities by the end of the month". Hij gaf ook aan dat er onvoldoende basis is om de ministers (van een selecte groep staten) uit te nodigen voor een minitop zoals hij eerder had voorgesteld.

De directeur-generaal is echter niet van mening dat de onderhandelingen vastgelopen zijn zoals hij journalisten later die dag voorhield: "We may have missed the deadline but we are not in deadlock". De WTO-vertegenwoordigers werd voorgehouden dat het nodig is het werkplan te herzien. Het "proces om de modaliteiten vast te stellen zal vanaf nu een continu proces zijn dat plaats vindt in Genève en zal zijn gericht op teksten", aldus Lamy, die toevoegde dat "we het werk in weken in plaats van maanden zullen moeten afmaken".

Lamy onder druk

Begin april kwam voorzitter Lamy nog met een aangepast plan dat uitging van topoverleg door een beperkt aantal ministers in de periode van 27 april tot 5 mei, dat moest leiden tot de vaststelling van modaliteiten [8]. Hij zou daarbij zelf zorgen voor de onderhandelingsteksten. Voor waarnemers was duidelijk dat hij de modaliteiten wilde indelen naar "prioriteit" en dat hij de "minder urgente" onderwerpen wilde doorschuiven. In zijn opvatting zou een akkoord over de "key modalities" [9] de onderhandelingen op de andere terreinen in een later stadium kunnen doen "ontsluiten".

Zover kwam het echter niet. Ten eerste was er deze week geen doorbraak te melden in de onderhandelingssessies voor AG en NAMA. Maar ook was er weerstand vanuit ontwikkelingsstaten.

Zo verklaarden de handelsministers van de Afrikaanse Unie op 14 april in Nairobi dat ze een plan voor vaststelling van "beperkte modaliteiten" niet zouden accepteren. De kwesties die voor Afrika van belang zijn, zoals voorkeursregelingen, 'Special Safeguard Mechanism' en 'Special products' dienen te worden meegenomen [10].
Landbouwvoorzitter Falconer reageerde snel op deze uitlatingen van de Afrikaanse Unie en speelde hier tegen alle verwachtingen op in: "It is perhaps also worth underlining that it is a genuinely multilateral endeavour, which means it can be achieved only with the consensus and the on-going participatory involvement of the entire membership. It is moreover an enterprise aimed at securing the so-called modalities. Not half modalities, or partial modalities or modalities a la carte. It is the full fixed menu" [11].
Op 20 april stuurde de G33 [12] een brief aan Lamy en Falconer waarin ze aangaven niet akkoord te gaan met landbouwmodaliteiten waarin geen uitgangspunten voor een 'Special Safeguard Mechanism' en voor 'Special products' zijn opgenomen. Die zijn namelijk bepalend voor de Special en Gedifferentieerde Behandeling van ontwikkelingsstaten. Ze willen dat er in een keer over alle modaliteiten besloten wordt; ze vrezen namelijk dat de machtige lidstaten het laten afweten zodra die hun 'buit' binnen hebben [13].

Overige bijeenkomsten

Lamy gaf op 24 april aan dat er vanaf nu met grote regelmaat informele Heads of Delegation-vergadering gehouden zullen worden om de lidstaten van de laatste ontwikkelingen op de hoogte te brengen. Op 1 mei is er weer een 'normale' vergadering van de WTO-stuurgroep, het Trade Negotiation Committee [14]. Lamy: "There should be no doubt that the game is here in Geneva, in the multilateral arena, not anywhere else. This is a guarantee for all the membership that they are all players."

En toch... Parallel aan de OECD-jaarvergadering in Parijs zal er een minitop gehouden worden over de WTO (23 en 24 mei). Het zou echter niet verbazen indien Lamy daar toch bij aanwezig zal zijn... [15].


Noten:
[1] Meer over deze deadline en de aangepaste inzet van Lamy van begin april in het artikel "April-deadline WTO nadert" van 18 april 2006, elders in deze nieuwsbrief.
[2] Lamy meldde op 24 april dat de Rules Negotiating Group er wel in is geslaagd hun 30 april-deadline te halen. Er ligt nu een concepttekst (van de voorzitter) over Transparantie en Systematiek voor Regionale Handels Akkoorden ("RTA Transparency") en hij verwacht dat er "snel overeenstemming mogelijk is". Zie noot 1.
[3] "WTO members resigned to missed deadlines as week of talks ends Geneva," door Martin Khor (en Kanaga Raja) van Third World Network, 21 april 2006 (http://www.twnside.org.sg/title2/twninfo394.htm).
[4] Hij gaat uit van de deelname van alle lidstaten en de mogelijkheid tot regelmatige input vanuit de hoofdsteden (ofwel: multilaterale en transparante Landbouwonderhandelingen). De eerste week van elke cyclus bestaat uit "zeer informele bijeenkomsten over specifieke onderwerpen" en de tweede uit de meer 'normale' informele bijeenkomsten. Elke week wordt afgesloten met een bijeenkomst voor rapportage (consultaties) en evaluatie (vooruitgang). Ambtenaren uit de hoofdsteden kunnen elke eerste week voor overleg naar eigen staat terugkeren om hun ministers op de hoogte te stellen en elke tweede week met politieke input terugkeren. Op de agenda van de eerste week (26 tm 28 april) ondermeer: 'Special Safeguard Mechanism' (SSM) voor ontwikkelingsstaten en 'Special products'.
[5] De referentiepapers gaan over specifieke onderwerpen en worden door de voorzitters opgesteld. In deze papers worden passages voorgesteld ten behoeve van opname in de conceptonderhandelingsteksten. Op http://www.tradeobservatory.org zijn de meeste van refentiepapers te vinden (zoek onder "Library").
[6] "Latest from Geneva," van Martin Khor (Third World Network) aan de S2B-maillijst, 21 april 2006.
[7] "Lamy calls for continuous negotiations as chairs report modalities deadline will be missed," Trade Negotiations Committee, WTO, 24 april 2006 (http://www.wto.org/english/news_e/news06_e/tnc_24apr06_e.htm).
[8] Zie noot 1.
[9] Cijfers voor reductie van binnenlandse landbouwsubsidies, van overige binnenlandse steunmaatregelen en van landbouwtarieven; cijfers voor gevoelige landbouwproducten; formule en coëfficiënten voor NAMA-tariefreductie en flexibiliteiten voor ontwikkelingsstaten voor toepassing van de NAMA-formule.
[10] "Geneva news - obstacles for Lamy," van Aileen Kwa (Focus on the Global South) aan de WTO-INTL maillijst, 20 april 2006. Voor een uitgebreider verslag, zie: "African Ministers reject 'partial modalities' for end-April deadline", door Martin Khor (Third World Network), 17 april 2006 (http://www.africafocus.org/docs06/trad0604.php).
[11] Uit: "Invitation Note to Members to the Agriculture Week 17th to 21st of April 2006" van Falconer.
[12] Brief van 20 april van ambassadeur Gusmardi Bustami namens de G33 (http://www.choike.org/nuevo_eng/informes/4260.html) [onderaan pagina]. De G33 bestaat uit 45 ontwikkelinsgstaten die voedselveiligheid, behoud van bestaanszekerheid en rurale ontwikkeling voorop stellen.
[13] "G33 won't accept agriculture modalities without SPs and SSM," Door Martin Khor (Third World Network), 20 april 2006 (http://www.choike.org/nuevo_eng/informes/4260.html).
[14] Onduidelijk is wat de recente ontwikkelingen betekenen voor de agenda van de ingeroosterde Algemene Raadsvergadering van 15 en 16 mei, en of die wel doorgaat.
[15] Meer info: "Meeting of the OECD Council at Ministerial Level: Paris, 23-24 May 2006," OECD, 21 april 2006 (http://www.oecd.org/document/10/0,2340,en_2649_201185_36508682_1_1_1_1,00.html). Een van de onderwerpen is: "The follow-up to last December's WTO ministerial meeting in Hong Kong".
Volgens de Japanse minister voor Landbouw, Visserij en Bosbouw is er waarschijnlijk in juni ook een topoverleg van ministers ("over tariefreductie coëfficiënten en andere specifieke liberaliseringsmaatregelen"). Uit: "WTO ministerial talks could be held by June: Nakagawa," Japan Economic Newswire, 24 april 2006 (http://www.tmcnet.com/usubmit/-wto-ministerial-talks-could-be-held-june-nakagawa-/2006/04/24/1604018.htm).


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


C) Mandelson's nieuwe geheime WTO "rechtbank" voor multinationals
(door Friends of the Earth [1])

Europese voorstel over Non-Tariff Barriers is bedreiging voor milieu, ontwikkeling en veiligheidsstandaards.


De Europese Unie wil de vestiging van een nieuwe, permanente "fast-track" [2] rechtbank voor geschillenbeslechting in de Wereld Handels Organisatie doordrukken. Dat blijkt uit een document [3] dat Europees Commissaris voor Handel Peter Mandelson op 19 april op een vergadering van WTO-afgevaardigden in Genève presenteerde. Volgens Friends of the Earth Europe is het Europese voorstel een bedreiging voor milieu, ontwikkeling en veiligheidsstandaards.

De EU stelt een regeling voor waarbij handelsdeskundigen snel en achter gesloten deuren, en dus zonder inmenging van andere betrokkenen, geschillen over binnenlandse wet- en regelgeving en over standaards kunnen afhandelen. Dat betekent dat het (voor de EU) gemakkelijker wordt om exportbelastingen te laten schrappen, zoals de belastingen die door ontwikkelingslanden worden gebruikt ter bescherming van natuurlijke hulpbronnen en voor de stimulering van de eigen economie en werkgelegenheid. Het kan ook leiden tot minder beperkingen voor de (Europese) industrie om te investeren in ontwikkelingslanden. Verder verkrijgen landen zeer waarschijnlijk meer mogelijkheden om zich te beklagen over Europese wet- en regelgeving, bijvoorbeeld op gebied van de regulering van chemicaliën, het labellen van houtproducten of de terugdringing van uitstoot door voertuigen [4].

Alexandra Wandel, campagnevoerder 'Handel' van Friends of the Earth Europe zei: "Het schokkende van dit Europese voorstel is dat het - eenmaal aangenomen - de industriebelangen voorop stelt en de door de Unie zelf ingestelde doelen van milieubescherming en armoedebestrijding ondermijnt. Dit is een regelrechte aanval op democratie, milieu en ontwikkeling en het is ronduit schandelijk dat Europa met zo'n voorstel komt."

In het document klaagt de EU erover dat de maatregelen waarmee landen hun handel afschermen de handelsmogelijkheden en winsten van de industrie beperken. Het bestaande - en zeer controversiële - Geschillen Beslechtings Mechanisme van de WTO zou niet goed bruikbaar zijn. Volgens de Unie hebben ondernemingen behoefte aan een nieuwe methode "[to] reduce the risk of new [regulations] arising in the future; and facilitate more rapid resolution of [conflicts over regulations]."

Het Europese voorstel is ontworpen om 'wederzijds accepteerbare' ('mutually acceptable') akkoorden tussen handelsdeskundigen [5] mogelijk te maken. Die akkoorden zijn gericht op het wijzigen of ongedaan maken van betwiste wet- en regelgeving - zelfs indien die overeenstemt met de WTO-regels ! [6] - en er is geen enkele verplichting tot externe consultatie.
Verder stelt de Unie voor dat het hele proces van geschillenbeslechting maximaal 90 dagen duurt. Ter vergelijking: het geschil over genetisch gemodificeerd voedsel tussen VS/Canada/Argentinië vs. de EU duurt al drie jaar en zou gemakkelijk onder dit nieuwe voorstel hebben kunnen vallen.

Friends of the Earth beschouwt het voorstel als zeer gevaarlijk en acht de WTO niet bevoegd om over de wetmatigheid van handelsbeperkingen te oordelen die ontworpen is om mens en milieu te beschermen.


Noten:
[1] Bron: "Mandelson's new secret WTO "court" for multinationals," persbericht van Friends of the Earth Europe (FOEE), 21 april 2006, maillijst Seattle to Brussel Network. Vrijvertaald/aangevuld door: Rob Bleijerveld.
[2] Fast-track: versnelde en vereenvoudigde procesgang zoder de mogelijkheid voor derden om bezwaar aan te tekenen.
[3] "Concept paper: Improving WTO means to reduce the risk of future NTBs and to facilitate their resolution." Het document is aangehecht.
[4] Tijdens de Ministeriële WTO Conferentie in Hong Kong is afgesproken dat de lidstaten zo spoedig mogelijk voorstellen doen over de zogenaamde Non Trade Measures (NTMs), als onderdeel van de onderhandelingen over markttoegang voor niet-agrarische producten (NAMA). Voor een analyse door Friends of the Earth International (FOEI) van de door de WTO-lidstaten opgegeven NTMs, zie: http://www.foei.org/trade/nama.html Het betreft een gigantisch aantal (potentiële) geschillen met betrekking tot eisen voor labelling en certificatie; nationale standaarden en regulering; exportbeperkingen; beperkingen voor buitenlandse investering en maatregelen ter bevordering van plaatselijke economische ontwikkeling.
De inzet van de EU is om díe exportbelastingen te betwisten die de "meerwaarde toevoegende productie van binnenlandse industrieën" bevorderen. De aandacht gaat daarbij vooral uit naar "textiel; leer; huiden, mineralen en metaalproducten; maar ook hout en bosbouwproducten" (uit: "Non-Tariff Barrier Notifications, European Communities" - TN/MA/W/46/Add.12, 24 mei 2005). De VS en Japan vechten op dit moment maatregelen aan die buitenlandse investeringen in de automobiel-industrie tegengaan.
[5] De voorgestelde procedure vereist dat beide partijen instemmen met het bereikte resultaat maar vereist niet de consultatie van deskundigen op andere gebieden (waarvan aangenomen kan worden dat die de betwiste wet- en regelgeving krachtiger zullen verdedigen).
[6] "The purpose of the panel of experts shall be to assist the parties in bringing clarity to the possible trade effects arising from the NTB in question and reaching a mutually agreed solution, without reference to the legality of the NTB."


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


D) Campagnevoerders roepen Lamy op besloten WTO-bijeenkomst te schrappen
(door War on Want [1])


Op 18 april stuurden 125 maatschappelijke organisaties uit 40 landen een gezamenlijke brief aan de directeur-generaal van de Wereld Handels Organsatie (WTO), Pascal Lamy, [2] waarin ze opriepen tot annulering van de ingeroosterde ministeriële minitop van de WTO van eind april in Genève [3]. De groepen keuren het sterk af dat het zogenaamd neutrale WTO Secretariaat aanstuurt op bijeenkomsten 'voor genodigden' waarvan de meeste WTO lidstaten uitgesloten zijn.

In de brief stellen ze ondermeer het volgende:
"De landen die van deze ondemocratische en niet-inclusieve besluitvormingsprocessen uitgesloten worden, vormen de meerderheid van de WTO-leden waaronder de Minst Ontwikkelde Landen, de ACP-landen en de Afrika Groep. Het zijn ook deze landen die zich nu geconfronteerd zien met een Doha Ronde afsluiting die - eenmaal uitgevoerd - het grootste deel van hun bevolking schade zal berokkenen."

De organisaties roepen Lamy ook op zich aan de procedurele regels van de WTO zelf te houden die moeten garanderen dat besluitvorming op basis van consensus plaats vindt. Het volgen van deze procedures kan voorkomen dat in de onderhandelingen de voorstellen uit verscheidene besloten bijeenkomsten worden gebruikt die een verslechtering betekenen en waar de meeste WTO-lidstaten zich niet in kunnen vinden.

John Hilary, directeur Campaigns and Policy bij War on Want (een van de ondertekenaars van de brief) zei: "De enige manier waarop de WTO deze waardeloze deal kan doordrukken is door het uitsluiten van de meerderheid van de lidstaten van de onderhandelingen. Het proces heeft ingeboet aan legitimering. Tevens zullen de gevolgen van zo'n deal zullen catastrofaal zijn voor ontwikkelingslanden. De onderhandelingen moeten worden geschorst in plaats van op een anti-democratische wijze te worden doorgedreven.”

De ministersverklaring van de Hong Kong-top van december 2005 voorzag in een deadline op 30 april 2006 voor een overeenkomst over de modaliteiten voor de onderhandelingen over landbouw en markttoegang voor industriële goederen. Deze Hong Kong-verklaring was echter zelf ook opgesteld in besloten, exclusieve sessies en vele van de onderliggende bepalingen werden niet ondersteund door de meeste landen. Daarom is het onwaarschijnlijk dat deze 30 april deadline die gebaseerd is op de huidige ontwikkelingen in de Doha Ronde zal worden gehaald.


Noten:
[1] bron: "Campaigners call on Lamy to scrap closed-door WTO talks," War on Want,
18 april 2006 (http://www.waronwant.org/?lid=11959). Vertaling/aanvulling: Rob Bleijerveld.
[2] De brief aan Lamy is getiteld "Re: Using Non-inclusive Ministerials to Conclude the Doha Round," en is te vinden op: http://www.waronwant.org/download.php?id=410
[3] In een reactie zegt Lamy's woordvoerder, Keith Rockwell, dat nog niet formeel besloten is tot een ministerële bijeenkomst later deze maand, en dat veel afhangt van hoe ver de onderhandelaars deze week met hun voorbereidingen vorderen. Volgens het AP zei Rockwell: "There is no invitation-only process. If ministers choose to come, they come." Uit: "Aid organisations call on WTO to cancel major trade meeting," AP, 19 april 2006 (http://www.hindu.com/thehindu/holnus/003200604190345.htm)


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


E) COSATU-staking tegen NAMA-voorstellen van de EU en de VS (9 mei)


De Zuidafrikaanse vakbondsfederatie COSATU voert in april en mei een campagne rond armoede en het verlies van banen die zich richt tegen privatisering, gevolgen van outsourcing, slechte arbeidsomstandigheden en afbraak van arbeidersrechten. In april lag de nadruk op het houden van bijeenkomsten en demonstraties; in mei zal er in het hele land worden gestaakt. Op 9 mei is er een staking in fabrieken, op 11 mei in publieke instellingen, op 16 mei in mijnen en op 18 mei bij dienstenleveranciers.

De staking op 9 mei richt zich ook tegen de voorstellen voor Niet-Agrarische Markt Toegang (NAMA) van de EU en de VS. die volgens de COSATU een rampzalig effect zullen hebben op de werkgelegenheid en bestaansvoorwaarden in Zuid-Afrika.

COSATU heeft de regering en andere vakbonden gevraagd om oppositie te mobiliseren tegen de NAMA-voorstellen, omdat ze zullen leiden tot massaal verlies van banen en tot de-industrialisatie in Zuid-Afrika en andere ontwikkelingstaten.

Diverse maatschappelijke organisaties verklaarden zich solidair en steunen de aktie. Ze schreven samen met COSATU een brief aan de NAMA-11 groep die de NAMA-voorstellen van de EU en de VS afwijzen.


bronnen:
- "Cosatu to strike over WTO proposals," 20 april 2006 (http://business.iafrica.com/news/252777.htm).
- "Cosatu to protest state of global trade talks with strike," Vukani Mde (political correspondent), 21 april 2006 (http://www.businessday.co.za/articles/topstories.aspx?ID=BD4A188691).


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


F) WTO draait de klok terug voor ontwikkeling

Op 21 april bracht de International Confederation of Free Trade Unions (ICFTU) een verklaring uit waarin de WTO-onderhandelaars worden opgeroepen af te zien van het doorvoeren van de zogenaamde Zwitserse tariefreductieformule voor Niet-Agrarische Markt Toegang.


Volgens Guy Ryder, Secretaris-Generaal van de ICFTU, dwingt de toepassing van deze formule ontwikkelingsstaten tot drastische en 'steile' tariefreducties en het accepteren daarvan komt neer op "economische zelfmoord" voor ontwikkelingsstaten. "Previous liberalization has shown that a sudden reduction in industrial tariffs, without any regard for the effect on the livelihoods of workers would wreak havoc on their economies," aldus Ryder.

Steile tariefreducties leiden tot schade aan de lokale industrie, tot problemen met de betalingsbalans en tot een daling van overheidsinkomsten hetgeen een negatieve weerslag heeft op ontwikkeling en armoedebestrijding. Daarbij drijven de eisen van de rijke staten de spot met het principe van 'minder-dan-volledige wederzijdsheid". Ook leidt het tot direkte concurrentie tussen arbeiders in staten waar de arbeidersrechten wel of juist niet worden gerespecteerd.

Ryder voegt toe: "If the negotiators are serious about completing the Doha round, the best thing they can do at this point is return to its original principles by giving developing countries the flexibility to make decisions about if, how and when they lower their industrial tariffs. If they choose to instead strong-arm countries into accepting an outcome that will harm them, the whole multilateral system will be at stake."


Bron:
- "WTO: Turning back the clock on development," ICFTU, 21 april 2006 (http://www.icftu.org/displaydocument.asp?Index=991223723&Language=EN)


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


G) Aktieoproep: Stop de Doha 'Ontwikkelings' Ronde en andere 'vrijhandels'-besprekingen
24 april 2006


Ondergetekenden van deze oproep [1][2] wijzen op krachtige, vereende en ondubbelzinnige wijze het afsluiten van de handels"ronde" van de Wereld Handels Organisatie en andere bilaterale en regionale vrijhandelakkoorden af die de bevolking krijgt opgedrongen door regeringen. Wij roepen alle maatschappelijke organisaties en sociale bewegingen op de oproep mede te ondertekenen en samen met ons campagne te voeren om deze onderhandelingen te stoppen omdat ze ingaan tegen de behoeften van de ontwikkelingslanden, de wereldbevolking en het milieu, en omdat ze de globalisering van grote ondernemingen bevorderen.
Eind april, midden mei en eind juli zullen we nationaal en internationaal mobiliseren om onze stem te laten horen aan de regeringen die dan bijeen komen voor de Algemene Vergaderingen van de WTO.

De doelstelling van de WTO, vastgelegd bij haar oprichting in 1995, is het vergroten van welvaart en werkgelegenheid, het verminderen van armoede en ongelijkheid, en het bevorderen van duurzame ontwikkeling wereldwijd door meer "vrijhandel". Na ruim tien jaar is het duidelijk dat de WTO deze doelen niet heeft gehaald. In feite heeft het tegenovergestelde geresulteerd. Onder het mom van "vrijhandel" worden de WTO-regels namelijk gebruikt om mensen hun basisrechten te ontnemen, zoals het recht op een veilige en zekere voedselvoorziening, redelijke bestaansvoorwaarden, en toegang tot essentiële diensten (drinkwaterlevering, gezondheidszorg en onderwijs). Het beheer over deze zaken wordt aan transnationale ondernemingen overgedragen.

Op dit moment worden:
- bestaansvoorwaarden vernietigd, mensenrechten genegeerd, de publieke gezondheid in gevaar gebracht, het milieu geplunderd en democratische systemen geërodeerd;
- lokale economieën ondermijnd en worden arbeiders, boeren, pachters, vissers, consumenten, vrouwen en inheemsen benadeeld en uitgebuit; en
- de mogelijkheden van regeringen om de toegang tot essentiële bestaansmiddelen te garanderen, om gezondheid, veiligheid en voedselsouvereiniteit te verzekeren, en om de culturele en biologische verschiedenheid te beschermen ondermijnd en hen soms zelfs ontnomen.

De gevolgen van het WTO-beleid zijn dan ook zo heftig dat de handelsorganisatie overal ter wereld en in toenemende mate op een brede weerstand stuit. Mede hierdoor zetten de Verenigde Staten en de Europese Unie stevig in op het doordrukken van meerdere bilaterale en regionale vrijhandelsakkoorden (ook: FTA's) om hun economische belangen te bevorderen. Maar ook die ontmoeten sterke weerstand. Zo is de regionale FTAA (Free Trade Agreement of the Americas) tot stilstand gebracht mede dankzij een toenemende oppositie op het Amerikaanse continent. Verscheidene regeringen erkenden het rampzalig effect van zo'n verdrag op hun economieën, het milieu en de publieke gezondheid, en weigerden het te tekenen.

De WTO-akkoorden en de FTA's zijn ontworpen om de belangen van de transnationale ondernemingen en de nationale elites te dienen en conflicteren op direkte wijze met de belangen van burgers. We moeten zorgen dat regeringen deze overeenkomsten niet tekenen. Volgens ons is een andere wereld mogelijk!

Tijdens de Zesde Ministeriële Conferentie van de WTO in Hong Kong, december 2005, werd op aandringen van de VS en de EU een zeer omstreden Ministersverklaring doorgedrukt. Nu proberen diezelfde VS en EU zwakkere regeringen te dwingen tot het (verder) openen van hun markt voor buitenlandse handel terwijl ze hun eigen aanbod voor handelsliberalisering zo laag mogelijk houden. De WTO wil dat al haar lidstaten voor eind juli instemmen met de "modaliteiten" zodat de laatste onderhandelingsfase op tijd kan worden afgesloten en is afgerond voordat de "fast track"-regeling van de Noordamerikaanse regering (de zogenaamde Trade Promotion Authority) verloopt (juli 2007).

Maar wij kunnen de WTO stoppen als we samen optreden! Er bestaat al een scherpe tegenstelling tussen regeringen over de onderhandelingen en wij kunnen daarop verder bouwen. Nu is het tijd om zo krachtig mogelijk aan regeringen te laten zien dat we de verdere uitverkoop van onze belangen en ons welzijn niet accepteren.

In de kern komen deze WTO- en FTA-onderhandelingen neer op:
- het openen van de lokale landbouw voor oneerlijke concurentie door agro-concerns;
- het verhinderen dat landen hun lokale industrieën en de natuurlijke omgeving beschermen;
- het afnemen van het beheer over financiële diensten en essentiële voorzieningen als gezondheidszorg, onderwijs en de drinkwaterlevering.

Wij zeggen: Laat het volk regeren en laat niet de regeringen namens de transnationale ondernemingen onderhandelen. Stop de onderhandelingen!

We roepen organisaties en bewegingen op om ons voorstel in elke stad, elk dorp bekend te maken en om te horen wat de mensen van de handelsovereenkomsten vinden.
Meer mobilisatie en aktie door civil society is noodzakelijk! We moeten er vandaag mee beginnen. Onze stem moet in de belangrijke maanden die komen worden gehoord. We zullen brieven schrijven, spreken met onze (lokale) onderhandelaars en zelfs de straat opgaan indien dat nodig blijkt. Zo willen we voorkomen dat onze regeringen de gemeenschappen, de mensen en het milieu uitverkopen.

We geloven in een wereldeconomie die gegrondvest is op de principes van economische rechtvaardigheid, ecologische duurzaamheid en democratische rekenschap. Een economie die uitgaat van de belangen van mensen, niet van die van de transnationale ondernemingen. We staan de ontwikkeling van bruisende lokale economieën voor die uitgaan van de rechten van alle mensen, ook van arbeiders, boeren, pachters, migranten, consumenten, vrouwen en inheemsen.
Om kort te gaan: we eisen een nieuw, sociaal rechtvaardig en ecologisch duurzaam internationaal kader voor de 21ste Eeuw die lokale gemeenschappen en economieën zal versterken en de instelling mogelijk maakt van internationale handelsregels die beantwoorden aan de behoeften van alle mensen.

We zullen onze onderhandelaars vertellen dat dit de werld is die wij willen en dat zij onze belangen moeten vertegenwoordigen! En we willen in solidariteit samenwerken met onze broeders en zusters uit de maatschappleijke organisaties en sociale bewegingen overal ter wereld, om onze stem te laten horen.


Voor het ondertekenen van deze aktieoproep en voor meer informatie over WTO en organisaties die zich actief bezig houden met de vrijhandelsagenda verwijzen we naar http://www.ourworldisnotforsale.org
Voor meer informatie over bilaterale en regionale vrijhandelsakkoorden verwijzen we naar http://www.bilaterals.org

Noten:
[1] bron: "Call to action! Stop the WTO's Doha 'Development' Round and other 'free trade' negotiations", van 24 april 2006 (http://www.focusweb.org/content/view/876/36/). Vrijvertaald door Rob Bleijerveld.
[2] Per 24 april was het aantal ondertekenende organisaties: 62 (http://www.ourworldisnotforsale.org/signees_calltoaction.asp). Ga voor het ondertekenen van deze oproep naar: http://www.ourworldisnotforsale.org/signon_calltoaction.asp


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


H) Nieuwe video's van Focus on the Global South


1. "WTO Hong Kong Deal: Why is it really bad for you?"

Deze video van legt uit wat er tijdens de WTO-top in Hong Kong gebeurde, wat de onderdelen zijn van de Slechte Deal die daar werd afgesloten en wat we er aan kunnen doen. In eenvoudige woorden wordt uitgelegd waarom er geen sprake is van ontwikkeling in de zogenaamde Ontwikkelings Ronde van de WTO. Het toont ook de massale verzet van volksbewegingen in Hong Kong en geeft aan hoe we nu nog deze ronde kunnen stoppen.

De video kan van internet worden opgehaald op:
http://www.focusweb.org/video/WTO%203%20vcd.mpg
De video kan ook besteld worden via:
http://www.focusweb.org/component/option,com_mosforms/Itemid,62/


2. "Het verzet in Hong Kong"

Deze video toont beelden van het verzet in Hong Kong en onderwijl speelt de muziek van de Filippijnse band Pedicab, een van de deelnemers aan 'Musicians against the WTO'.

(meer informatie over 'Musicians against the WTO' op:
http://musicians-against-the-wto.blogspot.com/

De video kan van internet worden opgehaald op:
http://www.focusweb.org/video/pa%20taste%20sub%20vcd.mpg


Bron:
- http://www.focusweb.org/content/view/863/30/ (4 april 2006).


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


I) Boekbespreking "Het recht van de rijkste" en (over) interview met schrijver John Vandaele


Op 18 april verscheen er op indymedia.be een interview van Han Soete met John Vandaele, schrijver van het boek "Het recht van de rijkste".
Soete: In "Het recht van rijkste" beschrijft journalist John Vandale de belangrijkste internationale instellingen, hun macht en de manier waarop ze functioneren. Zijn boek leidde in het federale parlement reeds tot een interpellatie van de Belgische vertegenwoordigers van het IMF en de Wereldbank. De uitgever gaf het boek de ondertitel: "Hebben andersglobalisten gelijk?" Volgens John Vandaele hebben ze gelijk.
John Vandaele (1959) is journalist bij het maandblad MO*. Hij publiceerde jaren voor De Morgen over mondialisering, schrijft freelance voor het weekblad Knack, publiceerde boeken over mondialisering en treedt sinds enige tijd op met acteur 'Vuile' Mong.
(Titel interview: "We groeien naar een samenleving met meer ongelijkheid" / te vinden op: http://wwww.indymedia.be/nl/node/2111)


Hieronder de boekbespreking die te vinden is op: http://vl.attac.be/article718.html

"Mondialisering. Velen denken daarbij aan een wild, ongrijpbaar proces. Toch is de politiek minder machteloos dan meestal wordt beweerd. In internationale instellingen als de Wereldhandelsorganisatie, het IMF, de Wereldbank, de Internationale Arbeidsorganisatie en de Verenigde Naties wordt door de sterkste landen, waartoe ook België en Nederland behoren, het internationale (en dus ook het nationale) beleid ontwikkeld op het vlak van veiligheid, handel, milieu, ontwikkelingssamenwerking en sociale rechten. Dat beleid raakt ons allemaal. Maar hoe werken die internationale instellingen? Waarom weten wij er zo weinig van? Welke visie verkondigen België en Nederland daar? Kun je er naar binnen wandelen om er een kijkje te nemen? Hebben alle landen er een gelijkwaardige stem of domineren de rijke landen het spel? Kortom, hoe democratisch zijn die mondiale instellingen?

In "Het recht van de rijkste" stelt en beantwoordt John Vandaele nog andere vragen: bieden de internationale instellingen oplossingen voor de noden van de armsten en de milieuvervuiling? Is dat mondiale bestuur zoals het nu werkt opgewassen tegen de groeiende problemen? Of ondergraven de VS, de enige supermacht ter wereld, dat mondiale bestuur in eigen voordeel? Veel vragen waar "Het recht van de rijkste" heldere antwoorden op geeft. Inzicht ter zake is namelijk van wezenlijk belang, want terwijl de media en de politiek zich in België en Nederland almaar meer op 'de dorpsstraat' concentreren, woedt de strijd over economische, commerciële, sociale of ecologische waarden ver van ons bed, ook al beïnvloedt dat gevecht fundamenteel ons dagelijks leven.
(Uitgeverij: Houtekiet / Kostprijs: 20 euro (ex portokosten) / te bestellen via Jenny.walry AT versateladsl.be)


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


J) Oproep tot deelname aan Foro de Radios


Van 10 tm 13 mei vindt in Wenen de Presidentiële Top van staatshoofden van Latijns-Amerika, de Caraïben en Europa plaats.
Gelijktijdig met deze officiële top is er een vierdaagse tegentop door en voor sociale bewegingen en niet-gouvernementele organisaties, de Enlazando Alternativas 2. Daar zal niet alleen het neoliberale beleid krachtig worden afgewezen maar ook worden de verdragen tussen de EU en Latijns-Amerika, het ontwikkelingsbeleid en het militarisme in beide continenten onder de loep genomen. Verder is er een Volkstribunaal waar het machtsmisbruik van Europese multinationals in Latijns-Amerika en in de EU zal worden aangeklaagd.
Meer info: http://www.alternativas.at

Foro de Radios?

Tijdens de top in Wenen zal elke dag het Foro de Radios plaatsvinden, een
gezamenlijke radioprogrammering opgezet door het Enlazando Alternativas 2 en alternatieve radio's uit Europa en Latijns-Amerika. Het Foro de Radios dat al eerder haar succes heeft bewezen is een initiatief waarin de kennis en het werk van vrije radio's, netwerken en andere groepen die zich met Nieuwe Informatietechnologieën (NIT's) bezig houden worden gebundeld. Het resultaat is een uitwisseling van vrije informatie in radiovorm (via de ether en internet), een zendpodium van onafhankelijke media. De programmering is meertalig en zal onafgebroken uitgezonden worden via http://www.foroderadios.fm

We nodigen alle organisaties met radio-ervaring uit om deel te nemen aan het Foro de Radios om de stem van het volk en van sociale bewegingen die voor een eerlijkere wereld strijden in Europa en Latijns-Amerika te helpen verspreiden.

Hoe kun je deelnemen?

Elke geïnteresseerde radiogroep of persoon kan deelnemen aan de gezamenlijke programmering tussen 10 en 13 mei in Wenen: met live programma's, interviews en reportages van de top en tegentop. Voor aanvang van de top zal er een uitzendschema worden samengesteld en worden er een aantal workshops gegeven.

Contactadres voor Nederland en België: radio@noticias.nl (tel: +31 20 6229781)

Informatie:
http://www.alternativas.at
http://www.foroderadios.fm
http://noticias.nl/wenen2006/foro_NL.htm
Initiatiefnemers: Radio Mundo Real, Radio Orange, Radio Onda, Radio Matraca, Radio Alerta, Noticias, Púlsar, Amarc en Ciranda.


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


K) Europese Commissie keurt GM-voedsel goed ondanks ernstige bezwaren
(Friends of the Earth [1])

Uitgelekte documenten tonen aan dat de Europese Commissie genetisch gemodificeerde voedselproducten en gewassen goedkeurde terwijl de instelling ernstige twijfels had over de risiko's voor gezondheid en milieu. Friends of the Earth en Greenpeace roepen op tot opschorting van gebruik en verkoop van alle GM-voedsel en -planten.


Friends of the Earth (FOE) beschikt over nieuwe documenten die onthullen dat de Europese Commissie genetisch gemodificeerde (GM) voedselproducten en gewassen heeft goedgekeurd ondanks de eigen ernstige twijfels over de gevolgen voor gezondheid en milieu. Zowel Friends of the Earth als Greenpeace riepen vandaag op tot opschorting van gebruik en verkoop van alle genetisch gemodificeerde voedselproducten en gewassen totdat duidelijk is hoe het staat met de veiligheid.


De documenten onthullen de wetenschappelijke argumenten die door de Commissie werden ingebracht tijdens de behandeling achter gesloten deuren van het recente WTO-handelsgeschil over GM [2][3]. Daarin voert de Commissie aan dat er "op veel terreinen onzekerheid" heerst en dat "sommige kwesties nog helemaal niet bestudeerd zijn."

Andere zaken die onthuld werden:

* (over de gezondheid van mensen) "Er is eenvoudigweg geen manier om zekerheid te verkrijgen over de vraag welk effect de introductie van GM-producten heeft op de menselijke gezondheid... er is geen eenduidige, absolute, wetenschappelijke grenswaarde beschikbaar op basis waarvan kan worden bepaald of een GM-product veilig is of niet."

* (over de teelt van GM-gewassen) "Het is een te billijken en een wettelijk houdbaar standpunt" dat insect-resistente gewassen [4] niet geplant zouden moeten worden totdat alle gevolgen voor de grond bekend zijn;

* (over het milieu) Een voorname wetenschappelijke studie die gebruikt is om aan te geven dat een bepaald GM-gewas geen milieuschade opleverde, blijkt "wetenschappelijk onhoudbaar" te zijn;

* (over de verhouding met de Europese Voedsel Veiligheids Authoriteit) De verschillen in opvatting tussen de Commissie en de European Food Safety Authority (EFSA [5]) zijn enorm groot. Een voorbeeld: de Commissie bekritiseerde de EFSA wegens het aan de kant vegen van wetenschappelijk bewijs dat aantoonde dat een bepaald GMO negatieve effecten had op aardwormen, en het niet verplicht stellen van het uitvoeren van verder onderzoek.


Alle onthullingen uit de Commissie-documenten komen uitvoerig aan bod in een rapport dat Friends of the Earth en Greenpeace over de zaak schreven [6]. In het rapport komt ook het volgende naar voren:

In de twee jaar sinds het moment waarop de Commissie haar documenten over de grote veiligheidsproblemen rond GMOs schreef en deze documenten overdroeg aan de WTO in verband met de behandeling van het handelsgeschil

- drukte dezelfde Commissie de goedkeuring van zeven GM-voedselproducten door, ondanks dat dat niet werd gesteund door de lidstaten;

- eiste de Commissie dat de lidstaten twee keer stemden over voorstellen om de nationale verboden op GM-producten in vijf lidstaten op te heffen (november 2004 en juni 2005). Beide voorstellen werden echter afgestemd [7] en het is ironisch dat juist de Commissie in de documentatie voor de WTO wetenschappelijke argumentatie opnam die een verbod rechtvaardigt;

- liet de Commissie 31 variëteiten van Monsanto's GM-maïs toe op Europese markt ten behoeve van teelt [8].


Adrian Bebb, GM-campagnevoerder van Friends of the Earth Europe:

"De verkoop en teelt van alle genetisch gemodificeerde voedselproducten en gewassen in de Europese Unie moet onmiddellijk worden gestopt gezien de ernstige veiligheidsbezwaren die aan het licht zijn gekomen.
Dit is een politiek schandaal. Toen de Europese Commissie namelijk het moratorium opschortte en Europa nieuw genetisch gemodificeerd voedsel opdrong, werd het publiek verteld dat dat veilig waren. En nu vernemen we dat de Commissie achter geloten deuren precies het tegenovergestelde beweerde."
"Dit meten met twee maten door de Commissie toont overduidelijk dat volksgezondheid en milieu opgeofferd worden door een instelling die vastbesloten is handel en zakelijke belangen tot elke prijs te promoten."

Christoph Then, campagnevoerder 'Genetic Engineering' van Greenpeace:

"De waarheid is nu aan het licht gekomen en iedereen kan die nu aanschouwen. De gepubliceerde papieren van de EU geven de wetenschappelijke twijfels over de veiligheid van genetisch gemodificeerde voedselproducten en gewassen gedetailleerd weer.
Deze onthullingen zijn verbazingwekkend. Ze laten de verachting voor mens en milieu zien en bewijzen dat Europa's veiligheidsnet niet werkt. De European Food Safety Authority, de instelling waar de Commissie voor advies van afhankelijk is, komt hier behoorlijk slecht uit tevoorschijn en moet snel en grondig worden hervormd."


Noten:
[1] Bron: "EU approves genetically modified foods despite serious concerns
New documents reveal EU Commission's double standards, " persbericht van Friends of the Earth, 18 april 2006 (http://www.foeeurope.org/press/2006/joint_18_April_GMOs.htm). Vertaling/bewerking: Rob Bleijerveld.
[2] De argumentatie die de Commissie bij de Wereld Handels Organsatie inbracht is terug te vinden onderstaande documenten:
- "Comments by the European Communities on the Scientific and Technical Advice to the Panel," Genève, 28 januari 2005; en
- "Further scientific or technical evidence in response to the other parties' comments by the European Communities," Genève, 10 februari 2005.
Beide zijn te vinden op: http://www.foeeurope.org/biteback/EC_case.htm
[3] Meer over dat geschil: "Uitgelekt: VS misleidt de wereld met 'biotech-voedsel overwinning' WTO-uitspraak verbiedt beperking van of verbod op GM-voedsel niet," door Rob Bleijerveld, WTO ZIP nieuwsbrief nr 66 van 21 maart 2006 (http://www.stelling.nl/trouble/zip/060321-2966.htm).
[4] NB. de enige GM-gewassen die in de EU geteeld worden]
[5] Het EFSA is onderdeel van de Europese Unie.
[6] Het rapport van Friends of the Earth en Greenpeace is te vinden op:
http://www.foeeurope.org/biteback/download/hidden_uncertainties.pdf
[7] http://www.foeeurope.org/press/2005/AB_24_June_vote.htm
[8] De Commissie plaatste in september 2004 zeventien variëteiten van Monsanto's MON810-maïs op de EC Common Catalogue of Seeds. Veertien andere variëteiten werden toegevoegd in december 2005.


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


L) EPA-ontwikkelingen


Zuidelijke NGO's willen meer invloed op EPA-onderhandelingen

Onlangs bespraken NGO's uit de ACP-staten en de EU op het ACP Civil Society Forum in Brussel [1] de ontwikkelingen met betrekking tot de onderhandelingen over de Economische Partnerschapsovereenkomsten (EPA's). IPSnews schreef op 24 april [2] dat maatschappelijke organisaties uit Afrika, het Caribische gebied en de Stille Oceaan meer inspraak eisen bij die onderhandelingen.

Volgens de organisaties staan hun regeringen bij de EPA-onderhandelingen onder "zware economische en politieke druk" van de Europese Commissie. "De grote nadruk op liberalisering bewijst dat de onderhandelingen eerder draaien om het vergroten van de Europese toegang tot markten in de ACP-landen dan om het formele doel van "regionale integratie" en "duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding", aldus de organisaties. Volgens de tegenstanders wil de EU onder de vlag van 'ontwikkelingspartnerschappen' (een strikte interpretatie van) de WTO-vrijhandelsagenda doordrukken.

Organisaties als het NGO Policy and Development Centre (Barbados), CONGAC (Kameroen), Econews Africa (Kenia) en Pacific Resource Centre (Fiji) voorzien echter grote problemen, bijvoorbeeld omdat producenten uit de ACP-landen worden blootgesteld aan oneerlijke Europese concurrentie op hun binnenlandse en regionale markten. De gevolgen daarvan zijn hogere werkloosheid, verlies aan inkomen, kapitaalvlucht, voedselonzekerheid en sociale ongelijkheid. De NGO's eisen transparantie bij de besprekingen en willen dat de EU en de ACP-staten aandacht besteden aan aandacht van specifieke eisen.

De onderhandelingen over de Economische Partnerschapsovereenkomsten startten in 2000 en de akkoorden gaan op 1 januari 2008 in werking. Ze lopen tot het jaar 2020.

Afrikaanse Unie bekritiseert houding en inzet van Europese Unie

Kort voordat dit Forum plaats vond, namen de handelsministers van de Afrikaanse Unie de Nairobi Declaration on Economic Partnership Agreements aan (Nairobi, 14 april 2006), waarin ze de EU oproepen de Afrikanse staten niet te pressen om in te stemmen met liberalisering op gebied van diensten en intellectueel eigendom die verder gaat dan wat afgesproken is in de WTO [3]. Ook eisen ze dat de drie "Singapore issues" (investeringen, concurrentie en overheidsaanbestedingen) die in Cancún uit het WTO-pakket zijn gehaald, niet alsnog via de EPAs worden ingevoerd.

Tijdens een dialoog met de in Nairobi aanwezige handelsdirecteur van de Europese Commissie, Karl Falkenberg, bekritiseerden vele Afrikaanse gedelegeerden de houding van de EU in de onderhandelingen en noemden de Unie "ongevoelig voor de belangen van Afrikaanse landen." Volgens een van de ambassadeuren kan de toepassing van het wederzijdsheid-principe van de EPA's de Afrikaanse staten van de economische kaart wegvagen.... "This is not what we want, we want to develop our regions." Delegaties van vele Minst Ontwikkelde Landen voegden daaraan toe dat ze tot nu toe nog nooit konden profiteren van de handelsrelatie met de EU, ondanks de niet-wederzijdse voorwaarden daarvan. Ook niet in geval van het Everything-but-Arms initiatief. Er is eenvoudigweg gebrek aan productiekracht in de arme staten. "Hoe moet dat dan in de toekomst onder slechtere voorwaarden?", zo vroeg een van hen zich af.

Falkenberg kon de bezwaren niet goed counteren en herhaalde dat de Afrikaanse economieën buitenlandse investeringen nodig hadden om te kunnen ontwikkelen en stelde dat de staten daarvoor hun regels en wetten moeten aanpassen. Hij zei, dat de agenda van de WTO anders is dan die van de EPA's "as the EPAs can go a lot further." De EU zou geen wederzijdsheid ("full reciprocity") van de ACP-staten verwachten. "If there is too little or too much reciprocity, it is not good for the patient, and there should be appropriate use of reciprocity to make it work for development," zo voegde hij toe. De Unie zou veel flexibiliteit willen betrachten in kwesties van tariefreductie en looptijden.

Analyse van de StopEPA-campagnegroepen

Op 30 maart brachten maatschappelijke organisaties en sociale bewegingen verenigd in de StopEPA-campagne een verklaring uit over de EPA's, waarin ze op een rijtje zetten wat het resultaat is van deze campagne, die nu twee jaar loopt [4].

Ondanks dat nu door vele regeringen, intergouvernementele instellingen, parlementariërs, civil society en een brede groep van sociale stakeholders wordt erkend dat de EPA's een gevaar betekenen voor de economiën en bewoners van de ACP-staten, heeft dit niet geleid tot fundamentele veranderingen in de aard van de EPA's en het onderhandelingsproces.

Europese lidstaten die een openlijk een standpunt innamen dat strijdig is met het beleid van de Commissie hebben zich desondanks niet ingezet voor wijziging van het mandaat van de Commissie. De Commissie hanteert op haar beurt nieuwe retoriek om de EPA's te verkopen en om haar mandaat te rechtvaardigen. Dat wekte de valse hoop bij ACP-staten dat er meer ontwikkelingsgeld zou worden uitgetrokken voor hen, terwijl de Unie dit alleen maar gebruikt om hen over te halen meer concessies te doen.
Gedegen individual en collectieve openbare kritiek op de EPA's hebben de ACP-staten niet kunnen aanzetten om hun beleid en onderhandelinmgsposistie te wijzigen. Afhankelijkheid van hulp en de zorg voor het behoud van handelspreferenties hebben de regeringen in onevenredige mate beïnvloed zodanig dat ze de meeste Europese voorwaarden en standaards accepteerden.
De secretariaten van de regionale verbanden trokken zich in enkele gevallen niets aan van de beleidsaanwijzingen van de ACP-staten en leken in plaats daarvan het Europese perspectief naar voren te schuiven.

Hier komt bij dat het vastlopen van de WTO-onderhandelingen meer druk op de voortgang van bilaterale en regionale vrijhandelsbesprekingen zet. Een reden te meer om door te gaan met de StopEPA Campagne. Daarom roepen ze civil society organisaties, sociale bewegingen en mass-membership organisaties in alle ACP-staten en in Europa op mee te doen met de campagne en bij hun regeringen de kwestie van ontwikkeling van de ACP-staten naar voren te brengen.


Noten:
[1] Meer over het Forum op: www.mwengo.org/acp/about/default.htm
[2] "Zuidelijke ngo's eisen inspraak in handelsakkoorden met EU," door Ramesh Jaura, 24 april 2006 (http://www.ipsnews.be/categorieen/internaf.asp?idnews=7032).
[3] Uit: "African Ministers ask for EPAs not to go beyond WTO obligations," Martin Khor (SUNS), 17 april 2006, via dntd-maillijst (en vooralsnog nog niet op internet te vinden...).
[4] "A global call for action to stop Economic Partnership Agreements," StopEPA coalitie, 30 maart 2006 (http://www.weed-online.org/themen/119685.html).


WTO---zzzzzzzzzzzzzzzziiiiiiiiiiiiiiiiiiiiipppppppppppppppppppppp


M) Gemeenschappelijke Europees-Amerikaanse Markt op komst?


In juni is er weer een EU-VS top en twee europarlementariërs - de christendemokraat Elmar Brok en de sociaaldemokraat Erika Mann - stellen voor om dan een nieuw transatlantisch partnership akkoord te lanceren [1]. Daartoe schreven Brok en Mann voorstellen die ze in april in twee commissies van het Europese Parlement presenteerden. Mann deed dat op 18 april in het Committee on International Trade [2] en Brok op 19 april in het Committee on Foreign Affairs [3].

Al geruime tijd lobbyen deze parlementariërs met de steun van ondernemersorganisaties als AmCham EU [4] voor de instelling van zo'n partnerschap dat de bestaande akkoorden tussen de VS en de EU vervangt en de basis legt voor de vestiging van een "hindernisvrije transatlantische markt" in 2015 [5].

Politieke schade door handelsdisputen

Volgens Mann is het "cruciaal" dat een nieuw akkoord een strategie omvat die leidt tot het verminderen van het aantal handelsdisputen tussen de twee grootmachten. Voordat een van beide een klacht bij de WTO deponeert, moet eerst worden geprobeerd het conflict op te lossen via de diplomatieke weg. Met name de conflicten rondom Boeing and Airbus laten zien dat er veel politieke wrijving kan ontstaan (terwijl het economische aandeel van alle onderlinge conflicten niet meer dan 2% van de totale jaarlijkse handel beslaat).

WTO en timing

Interessant is dat ambtenaren van de Europese Commissie sceptisch zijn over de voorstellen van Brok en Mann. De Economist laat een 'insider' aan het woord, die zegt dat de Commissie inzet op een succesvolle uitkomst van de Doha Ronde en dat ze vreest dat berichtgeving over het samengaan van de Europese en Amerikaanse markten "een negatief signaal kan afgeven aan arme staten."

Brok stelt in zijn rapport dat er weinig verschillen van opvatting en beleid zijn tussen de VS en de EU. Voorbeelden van die verschillen zijn de standpunten ten aanzien van het International Criminal Court en het Kyoto Protocol.

Kritiek vanuit het Europarlement

In een persbericht van 19 april laat Europarlementariër Markov weten dat het rapport van Mann aangenomen is in het Committee on International Trade. Dankzij de steun van de sociaaldemokratische fractie was er een meerderheid voor dit voorstel dat volgens Markov alle sociale en milieurelevante normen van de EU en haar culturele diversiteit bedreigt. De vestiging van een transatlantische vrijhandelszone leidt tot de gelijkrichting van het European wettelijk systeem aan dat van de Amerikanen.

De groep relevante amendementen die Markov namens de Groep van Verenigd Links (GUE/NGL) indiende tegen het Mann-rapport werden verworpen door dezelfde meerderheid. In die amendementen riep hij (tevergeefs) op tot behoud van het Europese sociale model, tot veroordeling van de Amerikaanse Kyoto-afwijzing, tot afwijzing van de Amerikaanse weigering de Biodiversity Convention en het International Court of Justice te erkennen, en tot de afwijzing van het Amerikaanse voornemen om hun extra-territoriale wetten aan anderen op te leggen en om hun GMO's wereldwijd te exporteren.

De Groep van Verenigd Links in het EP wil het publiek waarschuwen voor dit zeer ernstige neoliberale offensief dat zowel binnen als buiten het EP krachtig moet worden bestreden.


Noten:
[1] "Parliament seeks new transatlantic agreement," Economist Vol. 12 No. 14, 13 april 2006
[2] Ontwerptekst van Brok: http://www.europarl.eu.int/meetdocs/2004_2009/documents/pr/597/597193/597193nl.pdf
[3] Ontwerptekst van Mann en amendementen:
http://www.europarl.eu.int/meetdocs/2004_2009/organes/inta/inta_20060418_1500.htm
[4] Zie bijvoorbeeld: "Letter to MEP Erika Mann on the Transatlantic Cooperation working document," AmCham EU (Amerikaanse Kamer van Koophandel in de EU), 26 januari 2006 (http://www.eucommittee.be/Pops/2006/POL_to_MEP_Mann_report_on_transatlantic_relations__260106.pdf).
[5] Volgens de Economist moeten de hindernissen op de kapitaalmarkten en voor financiële diensten in 2010 ("accelerated target date") zijn opgeruimd.
[6] "New neoliberal offensive: Trade Committee of the European Parliament proposes a EU-US Common Market," Persbericht, kantoor van Helmuth Markov, GUE/NGL, 19 april 2006, via StopWTORound-maillijst.


-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Nieuwsbrief over ontwikkelingen rondom Wereld Handels Organisatie WTO en de Europese Unie. Het is een initiatief van de Werkgroep Globalisering Delft-Den Haag. Dit bulletin is gemaakt door Rob Bleijerveld.

Nieuwsbrief WTO.ZIP (en meer over globalisering) is ook te vinden op: http://www.globalinfo.nl en op http://www.indymedia.nl

Voor een gratis email-abonnement en voor het sturen van mededelingen, copy of reacties: onyva AT xs4all.nl

-----------------------