Vijftien jaar geleden schreef Gerrit Komrij dat Nederland een open inrichting is waar maar één datum op de kalender bestaat: 1 april. Hij kwam tot de conclusie dat er zo'n stortvloed van non-informatie, komkommernieuws en imbeciele voorvalletjes via de media over ons uitgegoten wordt, dat als een buitenlander die nog nooit van Nederland had gehoord onze kranten zou lezen, deze onmiddellijk tot de overtuiging zou komen dat hij met een stel volstrekte idioten te maken zou hebben. De New Age beweging was op dat moment bezig door te dringen tot brede lagen van de bevolking.
door Arthur Poortman
Ik zou graag eens de mening van Komrij willen horen hoe hij nu denkt over de New Age kwakzalvers, de kruidenvrouwtjes, de edelsteenknuffelaars, de urinetherapisten, de sjamano's, de holistische reïncarnatie femelaars en alle andere egotrippers.
De zachte sector heeft inmiddels weer een nieuw item gevonden dat aan de New Age gekoppeld kan worden: geld. Geld en spiritualiteit is de modetrend. Spiritualiteit, weer zo'n monsterbegrip uit het holistische denken, blijkt steeds populairder en dringt ook de wereld van het geld binnen. Wat nu weer? Op 19 juni aanstaande vindt er in Twello een "Gelddag" plaats. Deze Gelddag wordt georganiseerd door de Pyramide School of Light. Wanneer je het info-foldertje leest kom je echt niet meer bij. Hoe bedenkt een mens dit, vraag je je echt af. En je moet ook nog eens 125 gulden voor dit soort apekool op tafel leggen. "Veel mensen geloven nog wel in de creatieve kracht van het bewustzijn op 'zachte' gebieden als je relaties of je lichaam, maar niet op het zogenaamd harde gebied van geld. Geld blijkt echter een vorm van energie te zijn die bij uitstek gevoelig is voor de creatieve kracht van het bewustzijn, juist omdat het geen eigen substantie heeft. Zo is de geldstroom die door je leven stroomt een reflectie van je vermogen tot (uit)geven en ontvangen. Geld volgt exact je overtuiging over geld. Op de Gelddag gaan we ons bezig houden met het bewustworden van deze overtuigingen en een begin maken met het transformeren ervan". Verder bazelt het foldertje door over het "transformeren van je beperkende overtuigingen rond geld", het creëren van een vreugdevollere stroom van geld", "geldwetten die gebaseerd zijn op het armoede- en rijkdombewustzijn", tot "het creëren van je eigen financiële werkelijkheid".
Met name deze laatste kreet laat zien waar dit denken vandaan komt. Je kunt niet alleen bereiken wat je wil bereiken, maar je kunt ook datgene bereiken waarvan je innerlijk vast van overtuigd bent dat je dat zult bereiken, met andere woorden, de hele dag denken dat je binnenkort rijk zult zijn, en kijk eens aan, onverklaarbare sommen geld worden op je bankrekening gestort. Dit zogenoemde "positive thinking" komt uit Amerika uit de jaren zestig en is afkomstig van allerlei televisiedominees die de luisteraars op dit soort peptalk trakteerden. Met name Norman Vincent Peale, de geestelijke vader van dominee Robert Schuller, die momenteel weer op de Nederlandse televisie te zien is, was een van de belangrijkste grondleggers van deze "leer". Ten diepste heeft dit denken ook een heidens-gnostisch element in zich: de mens kan niet accepteren dat hij veroordeeld is tot een minderwaardig bestaan, de goddelijke vonk zit nog steeds in hem en hij legt zich niet neer bij de gedachte dat anderen zijn leven voor hem bepalen. Hij is nog steeds op zoek naar het verloren paradijs. Alleen heeft dít paradijs een uiterst materialistisch trekje gekregen. Dit "positieve denken" sluit natuurlijk ook perfect aan bij de heersende tijdgeest van individualisme, genotzucht en ikke, ikke, ikke.
Als ik aan geld denk, denk ik aan banken, internationale witwasoperaties, narcodollars, beursfraude, makelaars met dollartekens in hun ogen, gewiekste financiële genieën die miljarden rondpompen, financiering van wapen- en drugshandel, transnationaal flitskapitaal, kortom, de junglewetten van het monopoliekapitalisme. Maar de Pyramide denkt daar heel anders over. "Geld is een fantasiefenomeen en hoort thuis in de rechterhersenhelft: met geld ga je het best om als een visionair, als een kunstenaar". Tja, wat moet ik daar nou mee, vraag je je af. "Geld werkt het best als je uitgaat van je idealen, van wat je echt wilt, en dan is er altijd genoeg geld voor je, mits je je beperkende overtuigingen uit de weg ruimt". Ik denk dat de eerste de beste aandelen- en optiehandelaar op de beurs dit van harte zou onderschrijven. Uitkeringsgerechtigden daarentegen zouden stante pede paars aanlopen van woede.
"Bewust met geld omgaan betekent dan dat je je bewust bent van het feit dat geld gecreëerd wordt door jouw bewustzijn, het betekent dat je je echte wensen centraal stelt en dan het geld daartoe creëert/aantrekt. Ofwel: je past je inkomen aan aan je uitgaven". Kronkellogica van de bovenste plank. Volgens de Pyramide wordt geld gecreëerd door enthousiasme, verlangen en geloof. "Het enige wat je hoeft te doen is je overtuigingen rond geld te veranderen en met hetzelfde gemak waarmee je nu (relatieve) armoede creëert, creëer je dan overvloed. In feite gemakkelijk, want overvloed past meer bij je natuurlijke staat". Daarom dus uitkeringsgerechtigden van Nederland, verbreek uw ketenen, houdt op met zaniken, want u hebt een wereld te winnen. Ik raad iedereen aan zijn zuur verdiende 125 gulden niet aan de idioterie van de Gelddag te besteden, maar gewoon in een beleggingsfonds te stoppen. Daar krijg je ten minste nog een fikse rente. Of koop gewoon een goed boek voor hetzelfde geld. Tips bij mij...
Dit artikel is verschenen in Kleintje Muurkrant nr 333, 4 juni 1999